AYNİYAT YÖNETMELİĞİ
(Bu yönetmelik 1 Haziran 1939 tarihinde yürürlüğe girmiştir.)
Birinci Kısım
Ayniyat Muhasebesinin Konusu Ve Görevleri
Ayniyat Saymanının Görevleri ve saymanların tarifi:
Madde 1- 1050 sayılı Genel Muhasebe Kanunun 99’uncu maddesini
değiştiren 2586 numaralı Kanunda yazılı kara, deniz, hava ve jandarma
savunma kuvvetlerine ait donatım, savaş malzemesi, giyim eşyası,
yakacak ve yiyecek ve askeri fabrika ve kuruluşlar hariç olmak
üzere diğer bütün Devlet daire ve kuruluşları ile (Döner sermaye
ile idare edilenler de dahil) bunlara bağlı çeşitli kuruluşların
yapım ve üretimleri ve bu daireler ve kuruluşlarda bulunan kullanılmaya,
harcama ve tüketime ait bütün eşya ve gereçlerle her çeşit demirbaş
eşyanın ( döşeme dahil) girip, çeşitli nedenlerle çıkması, bozulmak
ve çürümekten doğacak kayıpları, fire ve emsalinden meydana gelecek
azalmaları ve ambar artımlarını kayıt ve takip etmek ve bunların
hesaplarını vermek Ayniyat Saymanlarının asli görevlerindendir.
Ayniyat saymanı olarak Sayıştay’a zamanlarına ait hesabı vermekle
görevli olanlar iki kısımdır:
1- Kadrolarında memuriyet unvanları doğrudan doğruya Ayniyat
Saymanı olarak gösterilenler,
2- 2514 sayılı Sayıştay Kanununun 34’üncü maddesi gereğince bağlı
oldukları Bakanlık ve Valiliklerce tespit ve Sayıştay’a bildirilecek
olanlardır.
Ayniyat Mutemetleri:
Bunların dışında kalıp işlemlerinin önemsizliğinden ötürü hesaplarını
sorumlu saymana vermesi gereken mutemetleri ve bağlı bulundukları
saymanlıkları da Bakanlık veya Valilikler tayin ve tespit ederler.
Merkezdeki (Bakanlıktaki) ayniyat saymanı kendi idare zamanına
ait hesabından başka ona bağlı diğer saymanlıkların hesaplarını
merkeze getirterek Sayıştay’a göndereceği gibi, Genel Muhasebe
Kanununun 105’inci maddesi gereğince Bakanlık ve Valiliğin ayniyat
hesabını kesin olarak yapmakla da görevlidirler.
Ayniyat hesabının kapsadığı işler:
Madde 2- Ayniyat hesabı yukarıda bahsedilen maddeler itibariyle
üç kısma ayrılmıştır:
A- Demirbaş eşya ve döşeme hesabı,
B- Kullanmaya ve tüketime ait eşya ve gereçler ve ambar mallarının
muhasebesi,
C- Fabrika ve yapım yerleri (atölyeler)
İkinci Kısım
BİRİNCİ BÖLÜM
Demirbaş eşya hesap işleri (Döşeme dahil)
Demirbaş eşyanın neler olduğu:
Madde 3- Demirbaş eşya bu yönetmeliğin 60’ıncı maddesinde tarif
edilmiş ve bunların çeşitleri (I) numaralı cetvelde gösterilmiştir.
Demirbaş eşyanın numaralanması:
Madde 4- Her daire ve kuruluşta bulunan demirbaş eşyadan çatal,
bıçak, kaşık, tabak, kase, fenni ve tıbbi aletler ve takımlar
ile bunlara benzer damga vurulmasına ve etiket konulmasına (kullanışlarının
özelliğinden ötürü) imkan olmayan gereçler hariç olmak üzere bütün
eşyanın üzerine kaybolmayacak ve bozulmayacak şekilde birer numara
konur. Bu numaraların bütün Devlet daireleri için (olanaklar içinde)
bir tipte olması temin edilecektir.
Fiyatı belli olmayan demirbaş eşyanın değerlerinin ne suretle
tespit edileceği:
Fiyatı bilinmeyen veya bağış suretiyle Devlete mal edilen eşya
ve gereçlere, ayniyat saymanı da dahil olarak, ilgili idarece
üç kişiden az olmamak üzere seçilecek bir komisyon tarafından
değer biçilir.
Bulunulan yerde fiyatı ve değerinin belirtilmesi mümkün olmayan
eşya ve diğer gereçlerin belirtilmesi mümkün olan özellikleri
yazılıp değerleri merkezden sorulur ve alınacak cevap kayda esas
olur.
Tarihi ve sanat değeri olan eşyanın değerlerinin ne suretle tespit
olunacağı:
Madde 5- Tarihi ve sanat değeri olan her cins eşya, kitap ve benzerleri
ile değerinin belirlenmesinde uzman kişiye ihtiyaç gösteren diğer
eşya için bu komisyonlara yeteri kadar uzman da eklenir.
Demirbaş eşyanın ne suretle kayıt edileceği:
Madde 6- Her daire ve kuruluşta örneği ekli (I) numaralı demirbaş
eşya esas defteri tutulacaktır. Bu deftere örneğinde görüleceği
gibi eşya ve gereçler, özellik ve uygulama esaslarına göre cins,
çeşit, boyut ve ağırlıkları gibi özellikleri, sayıları ve alış
fiyatları veya sonradan biçilen değerleriyle örneğinin altındaki
açıklamaya göre kayıt edilir.
Taşıma ücretinin eklenmesi ile mal oluş değerinin ne şekilde
saptanacağı:
Eşya başka bir yerden gönderilmiş veya getirtilmiş olursa taşıma
için yapılmış bütün harcamaların alınış fiyatına eklenmesi suretiyle
elde edilen yeni kıymet o eşyanın değeri olarak kayıt edilir.
Buna olanak bulunmadığı veya bu şeklin uygulanmasında ilgili dairelerce
fayda görülmediği takdirde eşyanın satın alınış fiyatına, taşıma
ve diğer harcamalara karşılık olmak üzere % 5 eklenerek tutarın
değer hanesine yazılması suretiyle de işlem yapılabilir. (Olanak
bulunmaması veya gerçek taşıma ücretinin eklenmesi suretiyle işlem
yapılmasında fayda görülmediğinin takdiri ilgili daireye ait olduğu
için bunların ayrıca belgelenmesine gerek yoktur.)
Kayda esas faturalardır:
Kayda esas faturalardır. Bu faturalar, satıcılarca biri asıl,
diğeri kopya olmak ve ikincisi (kopyadır) yazısını üzerinde bulundurmak
ve bu ikinci kopyaya (*) pul yapıştırılmamak üzere iki kopya olarak
düzenlenecek, malın teslim alınışında ayniyat saymanı, pullu olan
birinci kopyayı ödeme belgeleri arasına koyacak ve ikinci kopyasını
da para saymanına merkezde Bakanlık veya Genel Müdürlük Saymanlık
Müdürlüğüne ödeme belgeleri içinde verilen fatura aslına uygun
olduğunu onaylatacak ve bu fatura kopyası ayniyat saymanlığında
gerekli belge olarak saklanacaktır. Şayet satın alma, mutemet
beyannamesiyle silinmesi kabul edilen 25 (**) liraya kadar olan
mallar için olmuşsa beyanname kopyası ayniyat saymanlığına verilir.
Satın alınan eşyanın özel durumlarına göre nitelikleri faturada
tamamen kayıtlı değilse ayniyat saymanı veya mutemedi, kendi kaydına
esas tutulacak bu faturalardaki eşyanın niteliklerine ait noksanları
tamamlar ve satıcısına imza ettirir.
Faturaların para saymanına derhal tasdik ettirilmesi:
Para saymanları bir aylık harcama belgelerini ertesi ayın haftasında
merkeze göndermek zorunluluğunda olduklarından geçmiş aylara ait
ödeme faturalarının onayı gibi bir teklif karşısında kalmamaları
için ödeme belgelerini verilişi anında bu belgelere ekli asıl
faturaların ikinci kopyaları da saymanlara verilecek ve hemen
onaylatılarak ayniyat saymanı veya mutemetlerince geri alınacaktır.
Demirbaş eşyanın giriş belgeleri:
Madde 7- Esas defterine kaydedilecek demirbaş eşyanın giriş belgeleri
ilk sayım ve tespitte bu işle görevli komisyon tarafından düzenlenerek
ayrı ayrı yazılmış listelerdir.
Demirbaş eşyanın satışı veya yok edilmesi:
Madde 8- Bir Bakanlık veya il idaresinin çeşitli şubelerinin birinden
diğerine ve daire amirlerinin izniyle bütçeleri ayrı iki daireden
birine verilecek veya çok kullanma sebebiyle tamir kabul etmeyecek
bir şekilde yıpranmış ve eskimiş olması yüzünden satılacak veya
yok edilecek demirbaş eşya (döşeme dahil), (numune:2) kaydını
silme yazısına dayanılarak esas defterindeki kendilerine ait sütunlara
(bölünmelere) kaydedilecek ve kayıttan silme sebebi, satılmış
ise satış fiyatı, kayıtları üzerine işaret edilecektir.
Demirbaş eşyanın ne suretle satılacağı:
Satış, eşyanın maliyeye teslimi suretiyle maliye tarafından yapılır.
Maliyenin saymanlık teşkilatı bulunmayan yerlerde bu teslime lüzum
olmadığı gibi, eşyanın değeri, gönderme masrafına değmeyecek hallerde,
artırma, eksiltme ve ihale komisyonları tarafından yapılır.
Demirbaş eşyanın ne suretle yok edileceği:
Yok etme durumlarında bu komisyona para saymanı yerine ayniyat
saymanı katılır.
Terkin, satma veya devir işlemleri: (Değişik:05 Mayıs1994/21925RG)
Değeri, maliye bakanlığınca belirlenecek tutara kadar olan eşya
ve levazım terkin, satma veya bir daireden diğer bir daireye devir
işlemleri ikinci derecede ita amirlerinin, değeri belirlenen tutardan
yukarı olanların terkin, satma veya bir daireden diğer bir daireye
devir işlemleri ise ilgili bakanın onayı ile yapılır.
İki daire arasında eşya alınıp verildiğinde kaydın ne olacağı:
Bir daireden diğer daireye verilecek eşya için eşyayı alan dairenin
kaydına esas, gönderen dairenin vereceği onaylı kayıt sureti,
eşyayı veren dairenin çıkış belgesi de, alan dairenin vereceği
tesellüm makbuzu (alındısı)dır.
Amortisman payının ne suretle gösterileceği ve demirbaş eşyanın
değerlerinde onarım sebebiyle artış veya eksilişin ne suretle
kayıt edileceği:
Madde 9- Özel hükümlere göre amortisman payı göstermekle yükümlü
bulunan daireler ve kuruluşlar ayrı olmak üzere demirbaş eşyanın
çok kullanılma veya diğer sebeplerle aşınması gibi hallerde değerlerinden
aşınma payı (amortisman) vesaire adı ile düşme yapılmayacağı gibi
sabit ve döner sermayeli kuruluşlar hesap yönetmeliğinde açıklandığı
gibi ayrıca amortisman hesabı açacak daireler ve kuruluşlarda
eşyanın hesaplanan amortisman payları para saymanlığınca özel
hesabına kayıt edilmekle yetinilerek bunlar için de ayniyat kayıtları
üzerinde amortismana ait hiç bir işlem yapılmaz.
Ancak adı geçen eşyanın değerlerini artırma veya indirme ve niteliklerini
değiştirecek surette yapılacak onarımlardan ötürü değerlerinde
meydana gelecek artma ve eksilme, esas defterinin ilgili bölümüne
geçirilecektir. Değerlerin artma ve eksilme niteliği 4 üncü maddede
yazılı kurullarca yapılır.
Değeri tespit ettirilen eşyanın belgeleri:
Değeri tespit ettirilecek olan eşyaların nitelik ve değerlerinin
değişmesinden sonra buna ait tutanak esas belge olarak saklanır
.
Demirbaş eşyanın kaybına veya kırılıp bozulmasına sebebiyet verenler:
Madde 10- Demirbaş eşya ve gereçlerin herhangi birinin dikkatsizlikten
ötürü kaybolmasına veya kırılıp bozulmasına sebep olanlar ve kovuşturma
ihmali bulunan saymanlar 832 sayılı Sayıştay Kanununun 45’inci
maddesinin 3' üncü paragrafınca bunları ödemeye zorunludurlar.
Ayniyatın ne suretle ödetileceği:
Ayniyatın ödetilmesi eşit nitelik ve şartlar için de olmak üzere
aynen, ödeme olanağı olmayan hallerde teslim alındığı tarih ile
ödeneceği tarih arasındaki en yüksek fiyata göre parası ödenmek
suretiyle olur. İki tarih arasındaki en yüksek fiyatın tespiti
mahalli (yöresel) Ticaret Odaları veya Belediye Kurulları tarafından
tespit ettirilir.
Değeri tespit edilebilmiş olan tarihi ve sanat değeri taşıyan
eşyanın ne suretle ödetileceği:
Tarihi ve sanat değeri olanların ödettirilmesine esas, kayıtlı
tahmini değerleridir. Ödenen para usulen gelire alınır ve alındı
alıtı saklanır.
Kaza sonucu kaybolan eşyanın belgesi:
Kaza sonucu kaybolma veya kırılma durumu bir tutanakla tespit
edilip mahalli amiri itaya onaylatılır.
Kayıttan düşme işinin ne zaman yapılabileceği:
Bu belgeler Bakanlığa gönderilerek (uygundur, onaylandı) yazısı
alındıktan sonra, düzenlenecek (Numune: 3) tutanağa dayanılarak
kayıttan silme işlemi yapılır.
Kaza sonucu kırılan eşya kırıkları hakkında ne işlem yapılacağı:
Kaza sonucu kırılan demirbaş eşyanın kırıkları değerli iseler
8’inci madde uyarınca satışa çıkarılır. Satışından yarar sağlanmayacak
kırık eşya yok edilir.
Sene başında yapılacak sayım sonunda noksan çıkacak eşya hakkında
ne işlem yapılacağı:
Madde 11- Her sene başında bir komisyon tarafından demirbaş eşya
ve döşeme sayılarak kayıtları ile karşılaştırılır. Şayet kayıtlara
nazaran noksan eşya çıkarsa noksan görülenlerin cins ve değeri
düzenlenme şekli aşağıda açıklanacak tutanağa bağlı kapsamlı bir
çizelgeye yazılarak Sayıştay’a verilecek senelik çizelgeye eklenir
ve Sayıştay’ca alınıp duyurulacak karara göre kayıtları silinir.
Sayımdan sonra yapılacak işlem ile sayım tutanakları ve yılı
içinde alınan eşyanın cinsini ve sayısını gösteren çizelge ve
bunlara ait belgelerin toplanıp Bakanlığa gönderilmesi işi:
Madde 12- Sayım işleminin tamamlanmasından sonra mevcut eşyanın
kayıtlara uygunluğunu belirten ve düzenleme şekli ayrıca bildirilecek
olan (numune:4) bir tutanak yapılacaktır. bu tutanağa bağlı ayrıntılı
bir çizelgeye (numune:5) esas defterinden alınarak geçen yıldan
aktarılan ve yılı içinde alınan eşyanın cins ve adedi ile değerleri
yazılacak, bütün gerekli belgeler ve sayım tutanakları ile birlikte
mutemetlerden saymanlara ve saymanlarca da kendi çizelgeleriyle
birleştirilerek (numune:6) bir deftere yazılıp buradan çıkarılacak
(numune:7) özet ile beraber bu çizelge ve belgeler Sayıştay’a
verilmek üzere Bakanlıktaki sorumlu ayniyat saymanına gönderilecektir.
Bakanlığa bağlı yerlerden gelen cetveller üzerine Bakanlıkta
yapılacak işlem:
Merkezdeki (Bakanlıktaki) ayniyat saymanı ikişer örnek olarak
kendisine gönderilen bu cetvellerden birer örneğini ilgili belgeleriyle
birlikte Sayıştay’a gönderecek ve belgesiz olan diğer çizelgeleri
bağlı bulunduğu Bakanlık veya ilin kesin hesabına kaynak teşkil
etmek üzere yanında alıkoyacaktır.
İllerden alınacak cetveller üzerinde yapılacak işlem:
Madde 13- Bakanlık veya ilin ayniyat işlerine bakan ayniyat saymanları
tarafından da bu cetvellerin kapsadığı eşyalar bir deftere (numune:7)
toplanıp yazılarak o Bakanlık veya ilin bütün daire ve kuruluşlarında
yıl sonunda mevcut demirbaş eşya ve döşemenin cins ve değerleri
gerçekleştirilecek ve o Bakanlık veya ilin kesin ayniyat hesabı
olmak üzere bu defterden iki kopya (numune:6) çıkararak Genel
Muhasebe Kanunun 105’inci maddesi uyarınca birini Büyük Millet
Meclisine ve diğerini de Sayıştay’a vereceklerdir.
Demirbaş eşya hesaplarını yapan saymanlar hakkında:
Demirbaş eşya muhasebesini yapmakla yükümlü olan bütün saymanlar
bu yönetmeliğin özel bölümünde yazılı usul ve esaslar çerçevesinde
olmak üzere Sayıştay’a idare hesabını vermekle yükümlüdürler.
Tarihi ve sanat değeri olan eşyanın kayıt şekli:
Madde 14- Her bakanlık veya il idaresi bu yönetmeliğin yürürlüğe
girdiği tarihte kendi idaresi altında bulunan kütüphane ve müzelerde
bulunan kitap ve eşyalardan tarihi ve sanat değeri bulunup değeri
bilinenlerle bilinmeyenleri birbirinden ayırarak, kıymeti bilinmeyenleri
açık bir fikir verecek şekilde özellik ve niteliklerini gösteren
(numune: 8, 9, 10) ayrı bir esas defterinde, değeri bilinenleri
de mevcut değerleri üzerinden diğer (numune: 11, 12 ve 13) defterlerde
toplar ve hesabını verir.
Demirbaş eşyayı gösteren bir listenin eşyanın bulunduğu yerlere
asılması hakkında:
Madde 15- Her bakanlık veya genel idareye bağlı merkez ve taşra
daire ve kuruluşlarının çeşitli odalarında ve bölümlerinde bulunan
demirbaş eşya ve döşemenin bir listesi (numune: 14) yapılarak
oda veya bölümün uygun bir yerinde asılı olarak bulundurulur.
İKİNCİ BÖLÜM
Emanetler Ayniyatı
Bu bölüm adliye icra daireleriyle polis, jandarma ve benzeri
daireler tarafından kişilerden eğreti olarak alınan eşyaların
ayniyat hesabını kapsadığı ve okulları ilgilendirmediği için 16’ncı
madde alınmamıştır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kullanmaya ve Tüketmeye Ait Eşya ve
Gereç Ambarları Hesabı
Tüketim maddeleri nelerdir:
Madde 17- Kullanma ve tüketime ait eşya ve gereç:
1- İkinci kısmın birinci bölümüyle dördüncü kısımda tarif edilen
demirbaş eşya ve döşeme dışında kalan inşaat ve yapıma mahsus
her cins malzeme ile bunlara ait ilkel ve yapılmış maddeler,
Yenilen, içilen, giyilen, kullanılmak suretiyle yıpranan ve tükenen
eşya:
2- Hastane, okul ve bunlara benzer kuruluşlarda yenilen, içilen,
giyilen ve kullanılmak suretiyle yıpranan ve tükenen madde ve
eşyalarla tıbba, veterinerliğe ve kimyaya ait ecza ve ilaçlar,
burslu, yatılı ve fakir öğrencilere okullar tarafından verilen
ders kitapları.
Basılı kağıt, kırtasiye, yakacak ve aydınlatma maddeleri:
3- Bütün Devlet daire ve kuruluşlarında kullanılan ve tüketilen
basılı kağıt, kırtasiye, yakacak ve aydınlatma maddelerinden ibarettir.
Kullanılacak ve tüketilecek maddelerin sınıflandırılması:
Kullanılacak ve tüketilecek maddeler iki kısma ayrılmış ve bunlar
için ayrı ayrı esaslar kabul edilmiştir.
Doğrudan doğruya tüketilen maddeler:
A- Yiyecek ve yakacak, tıbbi ve veteriner eczası gibi doğrudan
doğruya tüketilen maddeler.
Zaman geçmesiyle değerden düşen eşya:
B- Elbise ve diğer gereçler gibi zaman geçmesiyle kullanmak yüzünden
eskimek veya yıpranmak suretiyle değerden düşen eşya (Bunların
başlıcaları 2 numaralı cetvelde gösterilmiştir.)
Kullanılacak ve tüketilecek maddelerin muhasebesinin kimler tarafından
yapılacağı:
Madde 18- 17’nci maddede adı geçen kullanılma ve tüketilmeye ait
eşya ve gereç muhasebesi demirbaş eşya ve döşeme hesabında olduğu
gibi her dairenin tayin veya göstereceği saymanları tarafından
yapılır ve ayni esaslar içinde yürütülür.
Ambar esas defteri ve bunun şekli ve işleniş şekli:
Madde 19- Yukarıda anlatılan ayniyatın kayıt ve tespiti için (numune:
16) bir esas ambar defteri tutulacaktır.
Bu defterde, örneğinde de görüleceği gibi her cins eşya için karşılıklı
iki sayfa ayrılmıştır. Bu sayfalardan birisi giriş, diğeri ise
çıkış içindir.
Ayni nitelikte bulunan eşya ve gereçlerin yazım işlemi:
Ayni nitelikte bulunan eşya, değerleri değişse bile ayni sayfaya
giriş kaydedilir ve aynı değer üzerinden çıkarılır.
Depolarda kalite itibariyle yapılmasına lüzum görülecek sınıflamalar:
Depolarda kaliteye göre yapılmasına gerek görülecek bazı sınıflamalar,
depo yönetmelikleriyle tespit edilir.
Ambar teşkilatı olan ve olmayan yerlerle merkezdeki kırtasiye,
yakacak ve benzeri eşyaya yapılacak işlem:
Madde 20- Ambar teşkilatı olmayan yerlerde tüketim maddeleri (kırtasiye,
yakacak vb. eşya) ayniyat hesaplarına sokulmaz. Bunların dışarıdan
satın alınması halinde ambar makbuzları kullanılmayarak para saymanlığınca
yalnız teslim alma belgesiyle yetinerek gereken belgeler hazırlanır.
Ambar teşkilatı olan yerlerde tüketim eşyasının çıkışı, sene sonlarında
yapılacak sayım ile tespit ve buna göre çıkış kayıtları yapılır.
Okul ve hastanelerindeki tüketim maddelerine yapılacak işlem:
Okul, hastane ve benzeri kurumlar gibi toptan tüketim maddeleri
alan ve ambarı bulunan kurumlar harcayacağı ve tüketeceği mallar
için özel yönetmelikleri varsa bu yönetmeliklerine göre işlem
yaparlar.
Ambar defteri üzerinde yıl sonunda yapılacak işlem:
Ambar defterinin giriş ve çıkış sayfaları yıl sonunda toplanarak
çıkışa nazaran giriş fazlası ambar mevcudu demek olacağından yapılacak
sayım sonucu bu miktar aynen çıktığı takdirde defterin çıkış toplamının
altına (gelecek yıla aktarılacak mevcut) notu yazılarak giriş
ve çıkış toplamları birbirine eşit hale getirilir.
Sayım sonunda fazla veya eksik çıkarsa:
Sayım sonunda fazla çıktığı takdirde fazla çıkan miktar ambar
fazlası adı ile ayrıca giriş toplamına eklenir, noksan çıktığı
takdirde ise noksan çıkan miktar sorumlu memur tarafından bu yönetmelik
hükümleri uyarınca ödenmek üzere, devredilecek mevcuttan önce,
ayrı bir kalemde (tartı ve sayımda çıkan noksan adıyla) çıkış
kaydedilir.
Sayım tutanakları ve bu tutanakların ne suretle doldurulacağı:
Müfredatlı sayım tutanakları (numune: 17) gelecek yıla devredilecek
miktarın kesin belgeleridir. Bu tutanakların (kayıtlı görülen
miktar) sütunu sayıma başlamadan önce sayım kurulu tarafından
kayıtların tetkiki ve toplamlarının tespitinden sonra doldurularak
sayım işlemi yapılır.
Eşyanın kaybından veya alındığı işin dışında tüketiminden dolayı
meydana gelecek sorumluluk:
Madde 21- Yukarıda sözü geçen eşyanın yok edilmesinden veya kaybolmasından
veyahut kullanılmak üzere alındığı işin dışında kullanılma ve
tüketilmesinden doğacak sorumluluk, bu görevi yapmakla yükümlü
olan memura aittir.
Yıl sonunda ambar çizelgelerinin ne suretle işlenip gönderileceği:
Madde 22- Yıl sonunda var olan eşyanın cins ve miktarları yukarıdaki
madde gereğince tespit edildikten sonra ambarı bulunan kurumlardaki
ayniyat memurları tarafından iki kopya (numune: 18) çizelge düzenlenerek
mutemetler tarafından bağlı bulundukları sorumlu saymana gönderilecek
ve sorumlu saymanlar da mutemetlerden aldıkları bu cetvelleri,
merkez için düzenlenecek çizelgeyle birlikte özet kaydına (numune:
20) birisini gerekli belgeleri ile, diğerini belgesiz olarak merkezdeki
sorumlu ayniyat saymanına göndereceklerdir.
Merkezdeki ayniyat saymanının yapacağı iş:
Merkezdeki ayniyat saymanı çizelgelerden bir kopyasını gerekli
bütün belgeleriyle Sayıştay’a gönderecek, diğerini kesin hesaba
esas olmak üzere kendisinde alıkoyacaktır.
Tüketim maddelerinin kesin hesabı:
Madde 23- 22 inci maddede yazılı saymanlardan merkeze gönderilen
çizelgeler, merkeze ait çizelge ile birleştirildikten sonra kesin
hesap düzenlenmek üzere (numune: 19) deftere kaydolunur ve bu
defterden çıkarılacak (numune: 20) tüketim maddelerinin kesin
hesabı olur.
Üçüncü Kısım
Ayniyat Kesin Hesabı
Ayniyat kesin hesabının nelerden oluşacağı:
Madde 24- Ayniyat kesin hesabı:
1- Cins ve isimleri itibariyle yılbaşından devreden ayniyatı,
2- Senesi içinde alınan ayniyatı,
3- Senesi içinde harcanan ayniyatı,
4- Mali yıl sonundaki varolanı bildirmek üzere düzenlenecek (numune:
20) çizelgeden ibarettir.
Özel yönetmeliği olan kuruluşların ayniyat hesapları:
Madde 25- Özel yönetmeliği olan kuruluşların ayniyat hesapları,
özel yönetmeliğine, özel yönetmeliğinde açıklık olmayan hallerde
bu yönetmelik hükümlerine göre yürütülür ve idare hesabı verilir.
Kırtasiyeden başka merkezden gönderilen eşyanın kaydı:
Merkez levazım dairelerinden illere gönderilecek eşya (kırtasiye
hariç) tüketim niteliğinde olmadığından ve iller hesaplarına esasen
girmiş olacağından bu işlemin esas defterlerinde gönderilenler
olarak kaydedilmesi ve sene sonunda tüketilenden ayrı olarak gösterilmesi
lazımdır.
Yevmiye defteri tutma zorunluluğu:
Madde 26- Ambar defteri tutma zorunluluğunda olan her kurum (numune:
21) bir yevmiye defteri de tutacaktır.
Muayene komisyonu:
Madde 27- Her kurumca, şartnamesi içinde alınarak ambara girecek
maddelerin muayenesini yapmak üzere üç kişiden meydana gelen bir
muayene komisyonu teşkil edilir.
Analiz konusu olan işler:
Ancak analiz konusu olan maddeler için resmi kimliği olan uzmanın
vereceği rapor geçerlidir.
Resmi uzman olmadığı zaman:
Resmi sıfatı olan bir mütehassıs yoksa, serbest birisi bu işi
yapar. Bu komisyonlar ve uzmanlar, muayene komisyonları hakkındaki
hükümlerin uygulanmasıyla yükümlüdürler.
Müteahhitler tarafından ambara teslim edilmek istenen eşya, gereç
ve benzerlerinin önceden muayenesi ve geçici makbuz verilmesi:
Müteahhitler tarafından ambara teslim edilmek istenilen her cins
eşya ve yiyeceğin önceden muayenesi ile ondan sonra kesin kabul
işleminin yapılması gerektiğinden ambar memurluğunca (numune:
22) bir bildirim düzenlenerek muayene komisyonuna veya uzmana
gönderilir ve kesin kabulü sonunda ayniyat teslim alma alındısı
ile değiştirilmek üzere müteahhide (numune: 23) bir adet geçici
alındı verilir.
Geçici alındının geri alınması ve asıl ayniyat alındısının verilmesi:
Madde 28- Önceki madde gereğince bir bildirim ile muayene yapması
istenen komisyon veya uzmanca bu konudaki örnek şartname hükümlerine
uygun olup olmadığı noktasından analiz ve muayene olunarak uygun
görüldüğü takdirde bildirimin altı tasdik edilir ve bu halde ambar
memurluğunca evvelce müteahhide verilen geçici alındı geri alınarak
düzenlenecek (numune: 24) ayniyat alındısının birinci kopyası
muayene raporuna eklenerek verilir ve ikinci kopyası da giriş
belgesi olmak üzere ayniyat saymanlığına verilir.
Geçici alındının kaybedildiği iddia edildiğinde:
Geçici alındının kaybolduğu iddia edildiğinde, durum asıl alındı
dip koçanının arkasına yazılarak müteahhide imza ettirilir ve
dip koçanı ambar defterinin giriş belgesi olarak sayılmak üzere
ambarca saklanır. Eşya ve gerecin muayenesinde kabule değer olmadığı
sonucuna varılırsa (numune: 32) bir geri çevirme raporu yapılır.
Muayene işlemi sonucu:
Madde 29- Muayene işleri ve sonuçları artırma ve eksiltme kanunu,
mukavele ve şartname hükümlerine göre yapılır.
Yevmiye defterinin kayıt ve kullanma usulü ve bu defterden esas
defterine aktarma şekli:
Madde 30- Ayniyat muhasebesinde tutulacağı 26’ncı maddede bildirilen
defterlerden yevmiye defteri, her gün satın ve teslim alınan eşya
ile kullanılan ve tüketilen eşyanın cins ve çeşidi aranılmayarak
sıra ile alt alta giriş ve çıkışın kayda, esas defterine, ambar
defterine paralel olmak ve ancak eşyanın değerlerini de kapsamak
üzere eşya cinsi üzerine sıralandığından her günkü giriş ve çıkışın,
eşya cinsi itibariyle yevmiye defterinden aktarılarak ilgili sayfalarda
keza giriş ve çıkış kaydını takibe ait olup her iki defterin bir
diğerinin tamamlayıcısı olmak dolayısıyla bunların kayıt ve kullanılmasında
çok dikkatli olmak gerekir.
Tüketim maddelerinin maliyet değeri:
Madde 31- Ambar ve esas defterine kaydedilecek eşyanın kıymeti,
o şeyin maliyet değeridir. Ancak, eşya başka bir yerden gönderilmiş
veya getirilmiş ise taşıma ve diğer harcamalara karşılık olmak
üzere, satın alma fiyatına, taşıma ve diğer masraflara karşılık
bu yönetmeliğin 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında açıklandığı
gibi belli miktar eklenir ve tutarı o eşyanın değeri olarak deftere
kaydedilir.
Her gün birer miktar çıkarılıp tüketilen maddelerin her ay
sonunda ortalama fiyatla kaydının gerekeceği:
Madde 32- Esas defterinin giriş sahifesindeki kıymet sütunları
yukarıdaki madde gereğince doldurulacaksa da her gün birer miktar
çıkan ve tüketilen maddeler değerlerinin aynı madde hükmüne göre
kayıt ve tespitine olanak bulunmadığından defterin çıkış tablosunda
kayıtlı eşyanın değerleri her ay sonunda bulunacak ortalama fiyat
üzerine kuruşlandırılarak elde edilecek toplam bir kalemde değer
sütununa yazılacaktır.
Ortalama fiyatın ne suretle bulunacağı:
Örneğin: Bir ay içinde beher kilosu 20, 18 ve 15 kuruştan 500,
1000 ve 800 kilo pirinç alınarak ambara giriş yapılsa ve bu pirinçlerden
ayni ayın çeşitli günlerinde 1700 kilosu tüketilse, tüketilen
pirincin beher kilosunun ortalama fiyatını bulmak için evvela
pirincin miktarı ile verilen para miktarı
20x 500= 10000
18x1000= 18000
15x 800= 12000
___ _____
2300 40000
bulunduktan sonra verilen para miktarı alınan mal miktarına bölünerek
4000 / 2300 = 17 Kuruş 391 Santim bir kilosunun mal oluş fiyatı
bulunur.
Bu miktar tüketilen pirinç miktarıyla çarpılarak:
17391 X 1700 = 295 Lira 65 Kuruş bir kalemde değer sütununa kaydolunur.
Ambardaki eşyadan noksan çıkanların ödenmesi ve bunların kayıt
şekli:
Ambar eşyasından noksan olanların ödenmesi, 10’uncu madde hükmüne
göre, ya aynen veya para olarak yapılacağı gibi, her iki halde
de noksan çıkan miktar, çıkış kaydedilir. Noksan, bir ay içinde
aynen teslim edildiği takdirde, alınan miktar ayrıca çıkış kıymeti
üzerinden giriş kaydedilir. Bir ay içinde teslim edilmediği takdirde
evvelce çıkış kaydedilmiş miktarın değeri 6’ıncı madde hükmüne
göre ayniyat saymanı tarafından para saymanlığınca usulen borca
aldırılır.
Kayba, ödemeye ve borca almaya ait belgeler:
Kayba ait kaybolma ve ödeme tutanakları ve para saymanının borç
kaydını bildiren belgesi giriş ve çıkışın gerekli belgeleri olur.
Her gün ihtiyaca göre ambardan çıkarılacak eşyanın ne suretle
çıkacağı ve bunların nasıl kontrol edileceği:
Madde 33- Her gün, ihtiyaca göre kurumun ilgili memurları tarafından
düzenlenecek tabela veya ayniyat istek yazısı (numune: 25) daire
amiri veya müdürü tarafından imza edilmiş olduğu halde ayniyat
mutemedi veya saymanına verilir. Mutemet veya saymanlıkça adı
geçen belgeler incelenerek ambardan çıkması gereken yiyecek ve
eşyanın mevcut isteğe ve hastalara göre gerekli olan miktara uyup
uymadığı, bunlar miada tabi ise miad müddetinin geçip geçmediği,
kısacası adı geçen kurumca kabul edilmiş olan esaslara uyup uymadığı
anlaşıldıktan sonra bu istek yazısının altı imza edilerek ambara
verilir veya bu yazının içeriği doğrudan yerine getirilir.
Ambar çıkış belgesi yapılması ve bunun kullanılış şekli:
Buna dayanılarak ambar memurluğunca (numune: 26) bir ambar çıkış
belgesi düzenlenir. Bu belge dip koçanıyla beraber iki kısımdan
ibaret olup, eşyayı alan memur tarafından altı imza edilmek üzere
açıklaması ve alınan eşyanın cins ve miktarıyla istek yazısının
tarih ve numaralarını kapsayacak şekilde düzenlenmiştir.
Eşya ambardan çıktıktan sonra yapılacak işlem:
Eşya ambardan çıkarıldıktan sonra birinci kısmı istek yazısı veya
tabelada ekli olduğu halde ayniyat saymanlığına verilecek ve oraca
buna dayanılarak yevmiye ve esas defterlerinde eşyanın çıkış kaydı
yürütülerek dip koçanı ambar kaydına esas olacaktır.
Ambar mevcutlarının ne zaman sayılacağı:
Madde 34- Ambar mevcutları sene sonu sayımlarından başka, ayrıca,
senede bir defa, daire amirlerince lüzum görülecek zamanda sayılarak
mevcut yiyecek, eşya ve diğerleri ambar defteri ile karşılaştırıldıktan
sonra defterin altı gerekli açıklama yazılmak suretiyle kontrolü
yapan komisyon tarafından imza edilecektir.
Yıl sonunda mevcut eşyanın tespitine ait çizelgenin düzenlenmesi
ve bunun gönderilme şekli:
Madde 35- Yıl sonunda mevcut eşyanın cins miktar ve değer itibariyle
giren, çıkan ve tüketileni ve kalanlarını bildirir bir çizelge
düzenlenerek kurumun bağlı olduğu ayniyat saymanlıklarına ve bunlar
tarafından da birleştirilerek bağlı bulundukları bakanlıklar veya
il idarelerine gönderilecektir.
Sayım tutanaklarının da bu cetvele bağlanması:
Sene sonundaki mevcudu bildirmek üzere düzenlenecek sayım tutanakları
da bu çizelgeye eklenecektir.
Ertesi seneye aktarılacak kalanlar hakkında yapılacak işlem:
Sene sonunda ambar mevcudunu bildirmek için düzenlenecek çizelgede
yazılı kalanlar, yeni yıl için açılacak deftere, geçen yıldan
aktarılan mevcut adı ile ve yine cins, çeşit ve değer itibariyle
aktarılarak eski defter kapatılacaktır.
Eski defterin tekrar kullanılabileceği:
Eski defter bir yıl için daha kullanılmaya elverişli (yeterli)
olduğu takdirde eski kayıtlar kapatılmakla beraber bu defter,
yine kullanılmaya devam edilir.
Çürüyen veya fire veren eşya hakkında yapılacak işlem ve buna
ait belgeler:
Madde 36- Sayım sonunda ambara giren maddelerin çürümek veya fire
vermekten doğacak noksanları usulen çıkış kaydolunur. Çürüme veya
bozulma sebebiyle çıkış kaydı gereken maddeler hakkında usulen
bir tutanak düzenlenerek bu tutanak çürüme veya bozulma yüzünden
çıkış kaydı gereken maddelerin çıkış belgesi olur.
Fire oranlarının ne suretle tespit edileceği:
Fire oranlarının mahallince meydana getirilecek yetkili ve uzman
bir kurul eliyle tespit olunması ve merkezden izin istenmesinden
sonra alınacak cevaba göre fire olarak kabulü emredilen miktarın
çıkış kaydı gerekir.
Firenin çıkış kaydına ait belgeler:
Bu takdirde çıkışa ait belge merkezden alınan izin kağıdıdır.
Evvelce izni alınan fire oranı için yeniden izin istemeye gerek
olmadığı:
Herhangi bir maddenin fire miktarı için merkezden önceden izin
alınmış ise ayni cins maddenin gelecek yıllardaki fire hesabı
evvelce alınan izne dayanılarak yapılır.
Sayım sonunda fazla çıkan gereçler hakkında yapılacak işlem:
Sayım sonunda çeşitli nedenlerle fazla miktar tespit olunursa,
fazla çıkan miktar, düzenlenecek bir tutanakla giriş kaydolunur.
Fazla çıkan miktarın giriş kaydı için merkezden izin almaya gerek
olmayıp sadece 36’ıncı madde gereğince kurulacak uzman kurulunun
tutanağı ile yetinir. Giriş kaydı için bu tutanak belge kabul
edilir.
Üretim işine yaramak üzere beslenen ve yetiştirilen canlı hayvanlar
ve bunların yavruları hakkında yapılacak işlem:
Madde 37- Üretimiyle beraber tüketimi bulunan kurumlarda, üretim
işine yaramak üzere beslenen ve yetiştirilen canlı hayvanlar ve
damızlıklar usulüyle demirbaş eşya muhasebesine girer. Bunların
yavrularına doğduğu tarihten itibaren kendilerinden faydalanılacak
zamana kadar her sene başında uzman kurullar tarafından biçilecek
değerler esas olur ve değerler, değerlendirme tutanaklarına dayanarak
kayda geçirilir.
Tıbbi ve veterinerlik deneyimlerinde veya bazı maddelerin elde
edilmesi için kullanılan hayvanlar:
Kobay gibi tıbbi ve veterinerlik deneylerinde veya bazı maddelerin
hazırlanmasında kullanılıp bu maksatlara ulaşıldıktan sonra yok
edilen hayvanlar tüketim maddeleri gibi kayda tabi tutulurlar.
Aynı maksatla kullanılacak diğer hayvanlar:
Ancak dana, beygir, eşek ve benzeri hayvanlar demirbaş eşya kaydına
tabi tutulup bunlardan yok edilmiş olanların çıkış kayıtları da
yazılı değeriyle demirbaş kaydı üzerine yapılır. Bu kabil hayvanlardan
ders ve uygulama için satın alınıp aynı günde operasyonlarla yok
edilenlerin tüketim maddeleri gibi kaydı yapılır Bunların cesetlerinden
elde edilen bir bedel mevcut olduğu takdirde bu bedel ayrıca gelir
kaydedilir.
Üretim ayniyat defteri ve hayvanlardan, bağ, bahçe veya fidanlıklardan
elde edilen maddeler ve bu maddelerin kurum
ihtiyacına verilmesi şekli:
Hayvanlardan elde edilenlerle, bağ, bahçe ve fidanlıklardan elde
edilen ürünler için saymanlıkça (numune: 27) ayrıca bir de üretim
ayniyat defteri tutulacaktır. Bunların gerek ambar, gerek saymanlıkta
ayniyat defterlerine usulüne göre giriş kayıtları ile beraber
o okul veya kurumun ihtiyacına sarf edilmek üzere ayrılacak ürünler
için mahalli rayice göre komisyonca bir fiyat takdir olunarak
kurumun ödeneğinden para saymanlığınca hesabına geçirildikten
sonra o fiyata göre çıkış ve giriş kayıtları kuruşlandırılır.
Üretimin dışarıya satışı halinde yapılacak işlem:
Ambara giren, adı geçen ürünlerin dışarı satılması kararlaştırıldığında,
usulüne göre özel kurulu tarafından müteahhidiyle yapılacak mukavele
veya yapılacak pazarlık dairesinde müteahhide ihale olunur. Bu
suretle mukaveleye bağlanan veya pazarlık suretiyle satılmış bulunan
ürünlerin fiyatları mukavelenameye veya pazarlık yoluyla ihale
olunduğuna göre kurulun bu konuda alacağı karara dayanarak tespit
ettirilerek giriş ve çıkış kayıtları kuruşlandırılır.
Toprak ürünlerinin olgunlaşmadan evvel satılması halinde yapılacak
işlem:
Toprak ürünlerinden olgunlaşmadan evvel satılan ürünlerin parası,
adı geçen üretim defterinde bir taraftan girdi ve diğer taraftan
satış suretiyle çıkış kaydolunarak yalnız miktar hanesi boş bırakılır.
Üretim defterinin çıkan sahifesi iki kolona ayrılmış olup biri
iç ürünlere, diğeri dışarıya satılan ürünlere aittir. Bunlar ayrı
ayrı sütunlara yazılır.
Haklarında özel hüküm olan üretimin tabi olacağı işlem:
Parasız verilmesi veya yetkili makamların takdir edecekleri fiyat
üzerinden satılması gereken yapım veya üretim, rayiç fiyatlarıyla
değerlendirmek kaydından ayrı olup bunlar özel hükümlere tabidir.
Dördüncü Kısım
Fabrika ve Yapım Yerleri Hesap İşleri
Fabrika ve yapım yerleri:
Madde 38- Fabrika ve yapım yerlerinde kullanılan ayniyat, başlıca
iki kısımdan ibaret olup birinci kısmını tezgah, makine, kazan,
ocak, kalıp, örnek, ölçü ve benzeri her türlü büyük ve küçük araç
ve gereçler ve ikinci kısmını da yeni yapılan veya değiştirilen
,onarılan eşya ve gereçlerin yapım ve onarımı için harcanan ve
kullanılan ham madde teşkil eder.
Üretim aracı:
Madde 39- Demirbaş eşyadan sayılan birinci kısım ayniyat, bu yönetmeliğin
birinci bölümünde açıklanan usule göre kayıt ve tespit olunacaktır.
İkinci kısmı teşkil eden esas ecza ve ham maddenin yapılmış hale
getirilmesi ve çıkışına kadar takip olunacak kayıt usulü aşağıdaki
maddelerde açıklanmıştır.
Fabrika ve yapım yerlerince dışardan veya diğer bir yerden alınan
gereç ve ham maddeler:
Madde 40- Fabrika ve yapım yerlerince kullanmak ve tüketmek üzere
dışarıdan satın alınan veyahut diğer bir fabrika veya yapım yerinden
alınan gereçler ve ham madde, usulünce muayene edilerek fabrika
veya kurumun ambarınca teslim alınarak maliyet fiyatı üzerinden
yapılmamış (kullanılmamış) eşya ambar defterine giriş kaydolunur.
Bu kayıttan sonra iki kopya olarak düzenlenecek (numune: 24) alındının
bir örneği teslim edene verilir ve diğeri ayniyat saymanlığına
verilerek dip koçanı ambar defteri için gerekli belge olur.
Yukarıdaki madde gereğince alınacak gereçler hakkında ayniyat
saymanlığınca yapılacak işlem:
Madde 41- Ayniyat saymanlığınca bu ayniyat alındısının içeriği
incelendikten sonra, genellikle ayniyatın cinsi gözetilmeyip 32’inci
maddede açıklandığı şekilde sırasıyla giriş ve çıkış kaydına ait
olmak üzere tutulacak yevmiye defterinin girişine ait kolonuna
miktarı yazılmakla beraber eşya çeşidi üzerine düzenlenmiş olan
(numune: 16) esas defterine de bu yevmiye defterinden aktarılarak
geçirilir.
Fabrika ve yapım yerlerince hammadde ambarlarından ne suretle
malzeme alınacağı:
Madde 42- Hammadde ambar mevcudundan fabrika veya yapım yerleri
veya atölyelere verilecek gereç ve hammadde için önceden atölye
şefi tarafından eşyanın cins ve miktarını bildirir bir istek yazısı
düzenlenerek fabrikanın sorumlu müdürüne onaylattırıldıktan sonra
bu istek yazısı ayniyat saymanına verilecektir.
Atölyelerin ham madde ambarından istediği malzeme hakkında saymanlıkça
yapılacak işlem:
Saymanlıkça içindekiler incelenerek verilmesi gerektiği anlaşıldıktan
sonra altındaki saymana ait açıklama imza edilerek ambara verilecek
ve ambar memurluğunca buna dayanarak eşya ve gereci isteyen atölye
şefi tarafından (numune: 28) düzenlenerek üç kopya alındı karşılığında
eşya çıkarılacaktır.
Ambar memurluğunca yapılacak işlem:
Madde 43- Ambar memurluğunca geçen maddede bildirilen asıl iki
alındıdan biri eşyanın çıkışını bildirir açıklama yazılıp kendi
tarafından da imza edildikten sonra istek yazısı da eklenerek
ayniyat saymanlığına verilecek ve diğer kopya da çıkış belgesi
olarak ambarda saklanacaktır.
Ayniyat saymanlığının yapacağı iş:
Ayniyat saymanlığı ambar memuru tarafından ve gelecek maddelerde
açıklanacağı gibi diğer atölye memurlarından bu suretle gelecek
alındıları atölyeler itibariyle arka arkaya saklayacak ve bu alındılar
üzerine ayniyat saymanlığı bundan sonraki madde açıklandığı şekilde
kayıt yürütecektir.
Genel ambardan atölyelere verilecek eşya:
Madde 44- Genel ambardan atölyelere verilen eşya ve levazım iki
maksatla verileceği için bunlar ayniyat saymanlığınca ayrı ayrı
kayıt usulüne tabidir.
1- Atölyelere, atölye ihtiyacı için verilen eşya ve gereçler
2- Atölyelere yapım için verilen bütün ham maddelerle diğer gereçler.
Atölye ihtiyacı için verilen eşyanın kayıt şekli:
Birinci kısmı teşkil eden gereçler ambar defterinin çıkış tablosundaki
kesin çıkış ve toplam kolonlarına yazılır.
Yapım işlerinde kullanılmak üzere verilen eşyanın kayıt şekli:
İkinci kısmı teşkil eden ve yapım işinde kullanılan gereçler ise
atölyeye verildiği zaman atölyece henüz sarf edilmemiş olacağı
cihetle, ambar defterinin çıkış tablosundaki atölyelere verilen
levazım ve toplam sütunlarına kayıt ve atölyelerde yapım son bulduğu
zaman atölyelere verilen gereçler sütunundan çıkarılarak kesin
çıkış sütununa alınacak ve esasen toplamda dahil olduğu için toplam
hanesine ayrıca bir şey yazılmayacaktır. Geçici sütundaki rakamlar
çıkışla beraber aktarmaya dahil edilir.
Atölyelerce yapılacak işlem:
Madde 45- Gerek doğrudan doğruya ham madde ambarından ve gerekse
diğer bir atölyeden ham veya yarı işlenmiş bir durumda eşya alacak
olan bütün atölyeler, bu eşya için 42’inci maddede bildirilen
alındıyı düzenleyecekler ve bu belgelerin dip kısımları eşyayı
alan atölyenin giriş için, diğer kopyalarından biri de veren ambar
veya atölye için çıkış belgesi olacak ve her atölye aldığı ve
verdiği eşyayı, yapımlarında yapılan masraflarla ve asıl kıymetleriyle
ilgilendirilmeksizin yalnız miktar üzerinden tutacağı ambar defterine
geçirecektir. Bu kadar ki, atölyelerin bir diğerinden isteyip
alacakları eşya eğer yarı yapılmış hale gelmiş ise, bu takdirde,
istek yazısında o şeyin değişmiş özelliğine göre miktar veya adedi
gösterilecek ve gerek alındı ve gerekse atölye ambar defteri kayıtlarında
(numune: 29) eşyanın bulunduğu durum ve miktarı gösterilecektir.
Atölyeler arasında alıp verilen alındıların ayniyat saymanlığına
verilmesi gerekeceği:
Alındı kağıtlarının eşyayı alan ve veren ambar veya atölye memurları
tarafından müştereken imzalı kopyaları eşyanın çıkışının ardından
düzenli olarak ayniyat saymanlığına verilecek ve ayniyat saymanı
bunları atölyeler itibariyle ayrı ayrı ayırıp saklayacaktır.
Eşyanın yapılmış hale gelmesi ve bunların yapılmış eşya ambarına
teslim şekli:
Madde 46- Yapım işi tamamlanıp kurumun düşündüğü maksatla kullanılacak
veya satışa çıkarılacak hale gelmiş olan eşya, yapılmış eşya ambarına
tesliminde 44’üncü maddede açıklandığı şekilde esas ambar defterinin
kesin çıkış sütununa kayıt ve yapılmış eşya ambarınca da teslim
alınarak özel defterine girdi kaydedilir.
Yapılmış eşyanın alınış şekli ve ayniyat saymanlığınca yapılacak
işlem:
Bu alınış şekli 42’inci maddede açıklandığı şekilde yapılır. Yalnız,
fazla olarak ayniyat saymanlığı, yapılmış eşya ambarından kendisine
verilecek olan iki kopya alındıya dayanarak yapılmış eşya ambarına
teslim edilen eşyaya sarf edilmiş olan ham maddeler miktar ve
isimlerini, ham madde esas ambar defterinin atölyelere verilen
eşya sütunundan düşen ve kesin çıkış sütununa naklen hakiki çıkış
olarak yapılmış eşya esas ambar defteri olmak üzere tutacağı (numune:
30) deftere, gelecek maddede açıklanan şekilde giriş kaydedilir.
Yapılmış eşya ambarına sokulan eşyanın maliyet fiyatının tespit
şekli, maliyet değerini tespit edecek komisyon:
Madde 47- Yapılmış eşya ambarına sokulan eşya cins ve nitelikleri
itibariyle yapılmış eşya ambar defterine giriş yazılmakla beraber,
bu eşya üzerine harcanan ham maddelerin (zayiat da dahil) miktar
ve değerleri de gösterilecek ve sütun başlıklarında da işaret
edildiği üzere sonra gelen sütunlardan işletme masrafı sütununa
bir aylık işçi ücreti, çalıştırıcı güç tüketimi, aydınlanma ve
diğerleri için bir ay içinde meydana gelen para saymanlığınca
tespit edilecek toplama nazaran fabrika veya atölye müdürünün
başkanlığı altında kurulacak özel bir komisyon tarafından eşyanın
cinslerine göre dağıtılacak miktardan her birine düşen kısım yazılacaktır.
Bu iki sütun toplamı da mal oluş fiyatını gösteren toplam sütununa
geçirilecektir.
Maliyette nelerin göz önünde tutulacağı:
Komisyon maliyet fiyatının tespitinde aşağıdaki hususları göz
önüne alacaktır:
A- Yukarıda da söylendiği gibi bir ay içinde çalışan geçici işçiler,
usta ve işçi ücret ve yevmiyeleri ile tüketilen çalıştırıcı güç
ve aydınlatma maddeleri ve buna benzer diğer maddelerin paraları,
B- Memur ve daimi işçilerin maaş ve ücretleriyle kira, çeşitli
işler, ısıtma ve sigorta gibi daimi ve müşterek giderler,
C- Makine alet ve takımları ile diğer demirbaş eşyanın aşınma
(amortisman) payları,
D- Yukarıdaki giderlere ayrıca bir şey eklenmesi gerekiyorsa bu
miktar.
Komisyonca maliyet pusulası düzenlenecektir:
Madde 48- Komisyon yukarı maddelerdeki esaslar içinde her cins
eşya için 47 nci maddedeki açıklamaya göre tespit edeceği hisseleri
iki kopya maliyet pusulasında gösterip onayladıktan sonra ambara
verecektir.
Maliyetin tespitinden sonra ambarca ve saymanlıkça yapılacak
işlem:
Ambarca bu pusulalarda gösterilen hisseler (paylar), ilgili sütuna
kayıt ve eklendikten sonra ikinci kopyası ambarca kaydının yapıldığı
yazılıp onaylandıktan sonra ayniyat saymanlığına verilecek ve
ayniyat saymanlığınca da gereken işlem yapılacaktır.
Her fabrikada ve yapım yerlerinde bir ayniyat saymanı ve küçük
atölyelerde mutemet bulunur:
Madde 49- Her fabrika ve yapım yerinde bir ayniyat saymanı bulunur.
Ayniyat saymanı olmayan küçük atölyelerde bulunacak mutemetler
bu atölyelerin hesaplarını, bağlanacakları ayniyat saymanına verirler.
Bu ayniyat saymanı, yönetimi kendisine verilen işler için idare
hesabiyle cetvellerini usulen merkeze gönderir.
Fabrika ve yapım yerleri ayniyat saymanlarının yapacakları çizelgeler:
Madde 50- Fabrika ve yapım yerleri ayniyat saymanları her mali
yıl sonunda, aşağıdaki çizelgeleri bağlı oldukları bakanlıklara
veya genel idarelere (valiliklere) gönderirler.
Fabrikaya giren gereçler için bir adet ham madde ambar çizelgesi:
1- Fabrikaya giren ve diğer atölyelerden yapılmış eşya ambarına
gelen eşya ve ham maddenin cins, çeşit ve miktar ve değeri itibariyle
bir adet ham madde ambar cetveli,
Yapılmış eşya ambarına giren çıkan ve ertesi seneye devreden
yapılmış maddeler için yapılmış eşya ambar çizelgesi:
2- Yapılmış eşya ambarına giren, çıkan ve ertesi seneye devreden
yapılmış maddelerin yine cins, çeşit ve miktarıyla maliyet fiyatı
üzerinden değerlerin bildiren yapılmış eşya ambar çizelgesi. (Bu
çizelgeler özel defterlerine benzer sütunları kapsar.)
Fabrikalar idare hesaplarıyla kesin hesaba kaynak olan çizelgelerin
hazırlanıp düzenlenmesi:
Madde 51- Fabrikalar idare hesaplarıyla kesin hesaba kaynak olan
çizelgeler demirbaş eşya ve döşeme hesaplarına ait olan 11’inci
maddedeki hükümlere uyularak düzenlenip verilir.
Beşinci Kısım
GENEL HÜKÜMLER
İdare Hesaplarının Veriliş Şekli
Bazı müesseseler özel durumlarına göre bu yönetmeliğe kayıtlar
eklenmesini gerekli görürlerse bunu hazineye bildireceklerdir:
Madde 52- Yukarıda çeşitli kısım ve bölümler içinde açıklanan
ayniyat muhasebe işleri her daire ve kurumun ihtiyacı düşünülerek
her tarafta uygulanabilecek şekilde düzenlenmiştir. Yalnız, fabrika
veya yapım yerleri gibi bazı kurumlarca özel durumları gereği;
farklı olarak daha bazı kayıtlar eklemek veya özel usuller uygulanmasına
gerek görüldüğü takdirde bu yönetmeliğin çıkışın takiben bu kurumlar
kendi özel durumlarına göre eklenmesi gereken kayıt ve gerekli
belgeler hakkında birer açıklama yazarak hazineye göndereceklerdir.
Merkezdeki ayniyat sorumlu saymanı bağlı olduğu idarenin ayniyat
kesin hesabını yapacağı gibi merkezdeki eşyanın idare hesabını
da verecektir:
Madde 53- Merkezdeki sorumlu ayniyat saymanı ayni daireye bağlı
diğer bütün saymanların gönderecekleri çizelgeleri bir araya toplayarak
o dairenin kesin hesabını düzenlemekle görevli olduğu gibi merkezdeki
eşya için de Sayıştay'a ayrıca idare hesabı vermeye ve taşra idare
hesaplarını da yine Sayıştay'a göndermeye zorunludur.
Ayniyat sorumlu saymanının bir icmal (özet) defteri tutması gerekeceği:
Madde 54- Merkezdeki ayniyat saymanı, bağlı bulunduğu bakanlık
veya il idaresinin kesin hesabını hazırlamak için muhtelif saymanlardan
alacağı çizelgeleri kayıt ve birleştirmeye ait olmak üzere (numune:
19) bir defter tutar.
Mutemetlerin hesabı, bağlı bulundukları ayniyat saymanınca tetkik
edilecek, saymanlık hesabına sokulması için bir defter tutulacaktır:
Madde 55- Her mutemet tarafından bağlı olduğu ayniyat saymanına
sene sonlarında gönderilecek olan belgeler bu saymanlar tarafından
birer birer incelenip çizelgelerle karşılaştırılıp uygunluğu anlaşıldıktan
ve varsa noksanları tamamlattırıldıktan sonra belgeler kabul ve
çizelgelere göre saymanlık hesabına alınmak üzere (numune: 20)
deftere yazılır.
Saymanlarca özetlerin ne suretle çıkarılacağı ve nasıl gönderileceği:
Madde 56- 54 üncü maddede yazılı deftere her sayman kendi hesabıyla
beraber, birleştirilmesi kendisine bırakılmış bulunan mutemetler
hesabını da kayıt ve defterin toplamını bağladıktan sonra bu toplamlardan
(numune: 31) iki adet ayniyat icmali çıkaracak ve belli toplam
ile beraber bu toplamı meydana getiren esas çizelgeler ve kesin
belgeler belli süre içinde merkezdeki ayniyat saymanlığı yoluyla
Sayıştay'a verilmek üzere merkeze gönderecektir.
Merkezdeki ayniyat saymanı, çizelgelerden bir örneği ile kesin
belgeleri Sayıştay'a verecek, diğer çizelgeyi kesin hesaba esas
olmak üzere kendi yanında alıkoyacaktır.
Yevmiye defteri hakkında:
Madde 57- Yevmiye defteri tutmağa zorunlu olan her mutemet bu
defteri kopyalı olarak yazacak ve bir kopyasını senelik çizelgeler
ve kesin belgeleriyle birlikte bağlı olduğu saymana gönderecektir.
(Madde 58 emanet ayniyatına ait olduğu ve bu husus da Adliye
icra daireleriyle, emniyet kuvvetlerini ilgilendirdiğinden buraya
alınmamıştır.)
Ayniyat saymanlığı kuruluşu olan bütün kurumların idare hesapları
merkezdeki sorumlu saymanca Sayıştay'a verilir:
Madde 59- Ayniyat saymanlığı kuruluşu olan bütün kurumlar, sene
sonlarında zamanlarına ait idare hesaplarını, merkezdeki sorumlu
sayman vasıtasıyla Sayıştay'a vereceklerdir.
Buna benzer kuruluşu olan fabrika, yapım yerleri ve diğer kurumlar
muhasebelerince tutulan kayıtlardan yevmiye defteri, örneği bağlı
ve arkasında da tarif ve açıklandığı üzere, kopyalı olarak kullanılacağından
sene sonlarında bu defterin kopya edilmiş suretleri (örnekleri)
tasdikli olduğu halde özel bölümlerinde yazılan girdi, çıktı ve
aktarılanları, kesin belgeleriyle düzenlenecek cetvelin bağlanması
ile hesabı verilir.
Demirbaş eşyanın tarifi:
Madde 60- Demirbaş eşya ve döşeme, belli bir süreye bağlı olmaksızın
uzun zaman korunan ve kullanılan eşya olup çeşitleri bağlı (l)
numaralı çizelgede gösterilmiştir.
Bu çizelgeye dahil eşya, bütçe formülünde demirbaş eşya ve döşemeden
başka tertiplerle ilgili olsa dahi ayniyat yönetmeliği bakımından
demirbaş ve döşeme kabul edilecektir. (l) numaralık çizelgeye
dahil olmayan ve fakat ayni nitelikte olan eşya ve benzerleri
dahi demirbaş kayıtlarına sokulacak ve buna ait muhasebeye tabi
tutulacaktır.
Durumlarının belirtilmesinde şüphelenilen (kararsızlık gösterilen)
eşya ve gereçler:
Durumlarının belirtilmesinde kararsızlık gösterilen eşya ve gereçler
ilgili Bakanlıktan sorularak durumları tayin ve tespit olunur.
Tüketilecek maddelerin tarifi:
Gerek (l) numaralı çizelgenin ve gerekse yukarıdaki tarifin dışında
kalıp doğrudan doğruya tüketme ve kullanma sonucu belli bir süre
sonra kullanılamayacak bir hale gelen eşya ve gereçler dahi tüketim
maddelerinden olup bunların başlıcaları (2) numaralı cetvelde
gösterilmiştir.
Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihi:
Madde 61- Bu yönetmelik 1/6/1939 tarihinden geçerlidir. Bu tarihte
eski yönetmeliğin hükmü ortadan kalkacak ve yapılacak sayımlara
dayanarak gerekli kayıtlar bu yönetmelik esasları içinde kurulup
takip edilecektir.
(l) NUMARALI ÇİZELGE
Demirbaş eşya ve döşeme belli bir süreye tabi olmaksızın uzun
zaman korunup kullanılan eşya olup bunların başlıcalarının çeşitleri
aşağıda gösterilmiştir. Bu cetvele katılmayan ve yapılan tarifin
dışında kalıp durumlarından dolayı demirbaş sayılamayan eşya ve
benzerleri tüketim maddelerinden olduklarından ötürü bunlar, tüketime
ait eşya ve gereçler muhasebesine tabidirler.
Yukarıdaki tarife uymakla beraber aşağıdaki çizelgeye yazılmamış
bulunan kalorifer, telgraf, telefon, elektrik, su, havagazı tesisatı
ve zil tertibatı, avizeler, zil aletleri, lavabolar, banyo ve
duş tertibatları, özetle diğer taşınmaz tesisat da demirbaş eşya
ve döşeme kısmına dahil değildir.
ÇİZELGE
1- Bayraklar,
2- Dairelerde, bürolarda kullanılan bütün taşınabilir eşya (Duvar
takvimi hariçtir.)
3- Hastane, revir, eczane, laboratuar, okul, fabrika, atölye,
matbaa, cilt evi ve diğer kurumlarda kullanılan taşınabilir bütün
süresiz eşya (laboratuarlarda kullanılan lamlar, tüpler ve kobaylar
ve benzerleri tüketim maddelerindendir.)
4- Mutfak, çamaşırhane, yemekhane, yatakhanelerde kullanılan bütün
süresiz eşya, çay ve kahve takımları,
5- Bütün ölçüler,
6- Her cins müzik aletleri (radyolar, gramofonlar, plakları dahil),
7- Bütün taşıma ve çekme araçları ve eyer, semer ve koşum takımları
ve yedekleri ve bunlara ait eşyalar,
8- Fotoğraf ve sinema makineleri ve aletleri ve bunların diğer
malzemeleri kiralanmak suretiyle alınanlar hariç olmak üzere,
sinema filmleri (Fotoğraf malzemesinden kağıt, cam, filim ve ilaçları
ise tüketim maddelerindendir).
9- inşaat, onarım ve kazı aletleri
10- Atölyesi olmayan yerlerdeki marangozluk, dülgerlik, demircilik,
saraçlık ve benzeri sanat aletleri,
11- Yangın söndürme alet ve araçları,
12- Hara, çiftlik ve diğer tarım kurumlarında kullanılan bütün
alet, eşya ve makine ve nalbant aletleri ve diğer araçlar,
13- Bütün mühendislik ve mimarlık alet ve araçları,
14- Her cins çadırlar ve araçları,
15- Telefon aletleri,
16- Bütün mürekkepli kalemler,
17- Burslu, yatılı ve fakir öğrencilere okullar tarafından verilen
ders kitapların- dan başka bütün kitaplar, haritalar, tablolar,
levhalar, vantilatörler, portatif lambalar, yazı ve hesap makineleri,
18- Halı, seccade, yol keçe ve halıları,
19- Damızlık ve hizmet hayvanları, serum kurumlarında kullanılan
hayvanlar.
(2) NUMARALI ÇİZELGE
1- Yatak takımları,
2- El ve yüz havluları,
3- Peçeteler ve sofra örtüleri,
4- Bütün elbise, er, şapka ve kasketler, ayakkabılar ve çoraplar,
5- İş elbiseleri,
6- Doktor, veteriner, hastabakıcı ve yardımcı hizmetlilerin gömlekleri
7- Ameliyathanelerde kullanılan lastik ayakkabı (lastik eldiven
tüketim maddelerindendir.)
8- Bütün iç çamaşırları ve pijamalar,
9- Koltuk, kanepe, sandalye örtüleri,
10- Paspaslar ve yol halıları üzerine çekilen bezler,
11- Bütün önlükler, (Radyologların önlükleri hariç)
Kanun ve tüzüklerle dayanma süreleri belli olmayan eşyanın dayanma
süreleri ait olduğu Bakanlıkça tespit ve tamim olunur.
MUAYENE VE KABUL İŞLEMLERİNE AİT YÖNETMELİK
(10.06.1985 tarih ve 18780 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır)
BİRİNCİ KISIM
Genel Esaslar,Amaç,Kapsam
Amaç
Madde 1-Bu yönetmeliğin amacı teslim edilen mal,hizmet,yapım veya
yapılan işin muayene ve kabul işlemlerinde uygulanacak esasları
tespit etmektir.
Kapsam
Madde 2-Bu yönetmelik genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli
idarelerin, özel idare ve belediyelerin 2886 sayılı Devlet İhale
Kanunu’nun 91. Maddesi uyarınca kuracakları muayene ve kabul heyetlerinin
kuruluş ve görevlerini kapsar.
İKİNCİ KISIM
Yapım ve Hizmet İşlerinin Geçici ve Kesin Kabulleri
Geçici ve Kesin Kabul Heyetlerinin Kurulması
Madde 3-Geçici veya kesin kabul heyetlerin, yetkili makam tarafından,
biri başkan olmak üzere en az 3 kişiden oluşturulur. İşin önemi,
niteliği ve nev’i göz önünde bulundurularak, gerektiğinde heyetin
üye sayısı arttırılır.
İşin kontrollüğünde fiilen görevli olanlar heyetlere başkan veya
üye olarak alınamazlar. Ancak kabullerde hazır bulunurlar.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca yeterli teknik teşkilatı olduğu
kabul edilenler dışında kalan katma bütçeli idareler ile belediyelerin
kuracakları kabul heyetlerine ayrıca bu Bakanlıktan bir üyenin
katılması zorunludur.
Müracaat ve Kabuller
Madde 4-Taahhüt edilen iş,sözleşme ve eklerine uygun olarak tamamlanınca
müteahhit idareye geçici kabul isteği konusunda bir dilekçe verir
veya telgraf veya teleks çeker.
Bu müracaat üzerinde kontrol teşkilatınca maddi bir engel bulunmadığı
takdirde en çok otuz gün içinde yapılan iş önce incelemeye tabi
tutulur. İşin sözleşme ve eklerine uygun olarak tamamlandığının
anlaşılması üzerine kabul işleminin yapılmasında (Bayındırlık
İşleri Genel Şartnamesindeki esaslar göz önünde tutularak) bir
engel görülmediği takdirde, kontrol teşkilatı Örnek-1’e göre “geçici
kabul teklif belgesi” düzenler ve sözleşmede belirtilen yetkili
makama gönderir. Yetkili makam da en geç 10 gün içinde 3. Maddeye
göre Geçici Kabul Heyetini oluşturur. Sözleşmesinde erken bitirme
primi verilmesi kabul edilen işlerde müteahhidin geçici kabul
istemi üzerine kontrol teşkilatı en geç beş gün içinde işin kabul
öncesi incelemesini yapar ve kabul teklifini düzenleyerek ilgili
makama gönderir. Geçici kabul heyeti ise en geç beş gün içinde
oluşturularak iş yerine gönderilir ve kabul işlemine başlanır.
Kabul Heyetinin Görevi
Madde 5-Geçici kabul heyeti, kurulmasından sonra en geç on gün
içinde iş yerine giderek, Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin
41. maddesine göre müteahhit tarafından yapılmış işleri muayene
eder. 10 günlük süre mecburiyet halinde yetkili makamca uzatılabilir.
Geçici Kabul Tutanağının Düzenlenmesi
Madde 6-Geçici kabul heyeti yapmış olduğu muayene ve incelemeler
sonunda, işi geçici kabule hazır bulunduğu takdirde, işin genel
durumunu belirten görüşlerini ve uygun göreceği diğer kayıt ve
şartları belirten beş nüsha geçici kabul tutanağı düzenler.(Örnek-2)
Geçici kabul muayenesi sırasında, heyet tarafından taahhüt konusu
iş kısımlarında herhangi bir kusur ve noksan görülmediği takdirde
kabul heyeti başkanı, tutanakları ilgili makama gönderir.
Geçici kabul muayenesi sırasında heyet kusur ve noksanlar tespit
ederse, durumu ve nitelikleri itibariyle giderilmesi veya tamamlanması
gerekli görülen kusur ve noksanların giderilerek tamamlanması
için işin mahiyetine göre yeterli bir süre belirler. Bu durumda
geçici kabul tutanaklarından dört adedi kabul heyeti başkanı tarafından
ilgili makama, bir adedi de kontrol teşkilatına gönderilir.
Bahis konusu noksan ve kusurlar heyetçe belirlenen süre içinde
tamamlanmadığı takdirde, kontrol teşkilatı tarafından Bayındırlık
İşleri Genel Şartnamesinin 41’inci maddesi hükümleri uygulanır.
Noksan ve kusurlar tamamlanınca kontrol teşkilatı durumu tutanağın
altına kaydederek imzalar ve tutanağı ilgili makama gönderir.
Geçici kabul heyeti yapmış olduğu muayene ve incelemeler sonunda
işi geçici kabule hazır bulmadığı takdirde durumu bir tutanakla
tespit eder ve idareye bildirir. Bu durumda geçici kabul yapılmamış
sayılır.
Geçici Kabul Tutanağının Onayı
Madde 7- Geçici kabul tutanakları yetkili makam tarafından onandıktan
sonra geçerli olur.
Kesin Kabul
Madde 8- Kesin kabul zamanı geldiğinde; müteahhit dilekçe veya
telgraf veya teleksle idareye müracaat eder.
Bu müracaat üzerine; bu defa örnek 3’e göre kesin kabul teklif
belgesi hazırlanarak idarece kesin kabul heyeti oluşturulur ve
durum, yazılı olarak ilgililere tebliğ olur.
İşin Yerinde İncelenmesi
Madde 9- Kesin kabul heyeti işyerine giderek kesin kabul hakkında
Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin 41 ve 44. maddelerinde
yazılı hükümlere göre işi inceler gerekli gördüğü kısımların (özellikle
tesisat ile ilgili kısımların ) işletme ve çalışma tecrübelerini
yapar.
Kesin Kabul Tutanağının Düzenlenmesi
Madde 10- Kesin kabul heyeti; yaptığı inceleme ve muayeneler sonunda
işi kesin kabule hazır bulduğu takdirde “kesin kabul tu6tanağı”nı
düzenler: (Örnek-4)
Kesin Kabulde Görülecek Kusur ve Noksanlar
Madde 11-
a) Kusur ve noksanlar kabule engel olmayacak nitelikte bulunduğu
takdirde, kesin kabul tutanağı düzenlenir; ancak, kusur ve noksanlarda
tutanağa eklenecek listelerde gösterilir ve tamamlanmaları için
verilen süre tutanakta belirtilir.
Kesin kabul tutanağı, kusur ve noksanların tamamlandığı kontrol
teşkilatı tarafından tespit edildikten sonra işleme konulur.
b) Kusur ve noksanlar kesin kabule engel olacak nitelikte bulunduğu
takdirde; bunların giderilmesi için gereken süre tespit olunarak
tutanaklara yazılır ve kesin kabul muayenesi, noksan ve kusurları
tamamlanarak giderilmesinden sonraya bırakılır.
c) Yukarıda yazılı iki halde de kabul heyetince tespit olunan
sürelerde, noksanlıklar müteahhit tarafından tamamlanmazsa idare
kusur ve noksanlığı müteahhit nam ve hesabına dilediği şekilde
tamamlatır. Bunun bedelini müteahhitten keser veya Bayındırlık
İşleri Şartnamesinin 41 ve 44. Maddelerinin ilgili hükümlerini
uygular.
Kesin kabul tutanağının onayı
Madde 12- Kesin kabul tutanakları heyet tarafından beş adet olarak
düzenlenerek imza edildikten sonra heyet başkanı tarafından ilgili
makama gönderilir. Kabul tutanakları makamca incelenip onandıktan
sonra geçerli olur.
Kesin kabul tutanakları idarece onandıktan sonra, müteahhidin
sözleşme konusu işinden dolayı idareye karşı hiçbir sorumluluğu
kalmaz. Ancak 2886 sayılı Kanunun 56 ve 87. Maddeleri hükümleri
saklıdır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Teslim Edilen Mal veya Yapılan İşin Muayene
ve Kabulleri
Heyetlerin Kuruluşu
Madde 13-Teslim edilen mal veya yapılan işin muayene işlemleri
için idareler biri başkan olmak üzere en az üç kişilik muayene
heyetleri oluşturur.
Muayene Heyetlerinin Görev ve Sorumlulukları
Madde 14-Muayene Heyetleri,
A) Müteahhit tarafından idareye sunulan malın veya yapılan işin
nitelik, numune ve aranacak diğer şartlara uygun olup olmadığını
incelerler.
B) Laboratuar muayene sonuçlarından ve uzman-üye kararlarından
sorumlu tutulmazlar.
C) Sorumluluk ve yetki ölçülerine göre görev yaparlar. Görevlerine
ilişkin işlerde hiçbir makamın etkisinde kalmazlar.
Malın Teslim Alınmış Olması
Madde 15-Mal veya yapılan iş müteahhit tarafından idareye teslim
edilmedikçe muayene olunmaz. Ancak, satın alınması ve muayenesi
aynı zamanda yapılarak derhal depolara kaldırılacak mallar veya
yapılan işler bunun dışındadır. Beğenilerek alınmış mal veya yapılan
iş teslim alanın sorumluluğu altında depolara taşıtılır.
Başka Yerde Muayene
Madde 16-İdareye hemen verilmesi mümkün olmayan ve özellikleri
sebebiyle başka yerlerde teslim alınan malların veya yapılan işlerin
muayeneleri, şartname veya protokollerinde açıklanan esaslara
ve bu yönetmelik hükümlerine göre yapılır.
Muayene Edilecek Yer ve Alınacak Tedbirler
Madde 17-Muayeneye sunulacak mal veya yapılan iş, muayene sonucu
alınıncaya kadar ayrı bir depoda geçici olarak saklanır.
Böylece bu depo bulunmazsa, muayene, idarenin deposu içinde ayrılacak
bir yerde yapılır ve bunların değiştirilmesini önleyici her türlü
tedbir idarece alınır.
Malın veya Yapılan İşin Fiziksel Muayenesi
Madde 18-Malın veya yapılan işin fiziksel muayenesine bir tutanakla
başlanır. Bu tutanak defter halinde de olabilir. Bunlarda muayenenin
başlangıcından itibaren tetkik, muayene ve numune alma safhaları
özetlenir. Takip olunan yol,usul ve sonuç belirtilir. Bu tutanak
muayene heyetine, mevcutsa, müteahhidine imzalattırılır. Muayene
gelecek güne geçerse, müteahhidin bulunması için gün ve saat tespit
ve tebliğ olunur.
Laboratuar Muayeneleri
Madde19- Laboratuar muayeneleri,varsa idarenin kendi laboratuarlarında,
yoksa diğer kamu kuruluşlarına ait laboratuarlarda, bu da mümkün
olmaz ise özel laboratuarlarda yapılır.
Malın Muayeneye Hazırlanması
Madde 20- Muayene edilecek bir mal veya yapılan iş müteahhit tarafından;
A) Tamamının incelenmesini kolaylaştıracak bir düzende bulundurulur.
B) Nitelikleri uygun olmayanların, malın veya yapılan işin bütünü
arasında kaybolmasına yer bırakılmaz.
C) Uygun olanlarla olmayanları kolaylıkla ayırabilmek amacıyla
muayeneye başlamadan evvel küçük ve belirli bölümlere ayrılır.
Muayene İşlemleri
Madde 21-
a)Bir malın veya yapılan işin heyet tarafından muayenesine başlana
bilmesi için:
1) Muayene emrinin komisyona gelmiş olması,
2) Numunenin ve numune alımı ile ilgili alet ve malzemenin hazır
olması gerekir.
b) (a) fıkrasına göre yapılan işlemlerden sonra malın veya yapılan
işin fiziksel ve laboratuar muayeneleri yapılarak sonuç hakkında
rapor düzenlenir.
Muayenede Aranacak Nitelikler
Madde 22- Muayeneye sunulan malın önce bütünü incelenerek gerek
görülür ise bir numune saklı tutulur. İncelemede aranacak noktalar;
şartnamede yazılı şart ve nitelikler ile var ise esas numunedeki
niteliklerdir.
Birinci fıkra dışında başkaca yeterlilik ve nitelik aranmaz.
Tekrar İnceleme
Madde 23- Numunelerin bir kere incelenmesi ile bulunan sonuçlar
üzerinde karar verilemez ise numuneler üzerinde en az bir muayene
daha yapılır. Her iki muayene de aynı sonucu verdiği takdirde
kesin karar verilir. Bu iki muayene değişik sonuçlar vermiş ise,
o numune üzerinde üçüncü bir muayene daha yapılarak bunların ortalamaları
verilecek karara esas olur.
Bulunan Sonuçların Kesinliği
Madde 24- Muayenelerde elde edilen sonuçlar, muayene edenler tarafından
kişisel görüşle değiştirilemez, rapora aynen yazılır.
Muayenede Öncelik
Madde 25- Muayenelerde önce fiziksel nitelikler kontrol edilir.
Fiziksel niteliklerin tamamı uygun bulunmayan malın veya işin
numuneleri, laboratuar muayenelerine gönderilmez. Fiziksel muayenede
niteliklerin bazıları uygun çıkmazsa muayene yarıda bırakılmaz,
tamamı muayene edilir.
Müteahhitler, fiziksel muayene sonucunu kabul etmezler ise, verilen
red raporuna usulüne göre itiraz ederek ikinci bir muayeneyi isteyebilir.
Bu takdirde ilk muayenede bulunmamış kişilerden kurulacak en az
üç kişilik bir heyete muayene yaptırılır.
İkinci heyet yine önce fiziksel muayenede itiraz konusu olan
kısımları inceler. Sonuç menfi ise ret raporu verilir. Bu durumda
laboratuar muayenelerine geçilmez ve bu rapora itiraz edilemez.
Sonuç müspet ise, laboratuar muayenelerine geçilir. Bu niteliklerde
uygun bulunursa kabul raporu verilir.
Süre İçinde Muayene Hakları
Madde 26- Teslim süresi içinde getirilen malların veya yapılan
işin muayeneleri uygun çıkmazsa bu süre içinde müteahhit malını
alıp yenisini getirmekte veya itiraz muayenesi istemekte serbesttir.
Teslim süresi bitinceye kadar getirilecek mallar kabul edilerek
muayeneleri yapılır. Bu husus şartnamede de belirtilir.
Muayene Metodunun Tespiti
Madde 27-Muayenede bir niteliğin tespiti için hangi metodun kullanacağı
şartnamesinde belirtilir.
Laboratuar Muayeneleri
Madde 28-Laboratuar muayeneleri sonucunda reddedilen bir mal veya
yapılan iş, itiraz muayenesi yapılmak üzere, o maldan daha önce
alınıp muayene komisyonunda saklanmakta olan numunelerle birlikte
ilk laboratuar muayenesi yapan laboratuar dışındaki başka bir
laboratuarda incelettirilir. Bu laboratuarın vereceği rapor kesindir.
İtiraz Edileceği Kısımlara Bakılacağı
Madde 29-İtiraz muayeneleri yalnız ilk muayeneden menfi çıkan
ve itiraz edilen noktalar üzerinde ve ilk komisyonca tutulan numune,
numune yoksa mal üzerinden yapılır.
Muayene Raporlarını Düzenlenmesi
Madde 30-Muayene raporlarına, şartnamede yazılı niteliklerle,
muayenede bulunan nitelikler ayrı ayrı yazılır. Bunlar karşılaştırılır
ve sonuç; “niteliklerine uygundur” veya “niteliklerine uygun değildir”
şeklinde kesin olarak belirtilir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Diğer Hükümler
Kararın Verilişi
Madde 31-Muayene veya kabul komisyon veya heyetlerinin kararları
çoğunlukla verilir, oylar eşit olduğu zaman başkanın bulunduğu
taraf tercih olunur.
Karara karşı olanlar, karşı kalma sebeplerini kararın altına
yazarak imza etmek zorundadır. Kararlarda çekimser kalınamaz.
Sorumluluk
Madde 32- Muayene veya kabul komisyon veya heyetlerinin başkan
ve üyeleri ile diğer ilgililerin, görevlerini kanuni gereklere
göre tarafsızlıkla yapmadıkları ve taraflardan birinin zararına
yol açacak ihmal ve kusurlu hareketlerde bulundukları tespit edilirse
haklarında disiplin cezası uygulanacağı gibi, fiil ve davranışlarının
özelliğine göre ceza kovuşturması da yapılır. Ayrıca, tarafların
bu yüzden uğradıkları zarar ve ziyan da kendilerine ödettirilir.
Özel Hükümler
Madde 33-Bu yönetmeliğin üçüncü kısmında gösterilen malın veya
yapılan işin kabulünün nasıl yapılacağı hususları ile diğer işlerle
ilgili ayrıntılı esaslar ayrıca idarelerince tespit olunabilir.
Geçici Madde-Bu yönetmeliğin yayım tarihinden önce başlamış işler,
başlanış tarihindeki yönetmelik ve usuller hükümlerine göre sonuçlandırılır.
Dayanak
Madde 34-Bu yönetmelik 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 91
inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Kaldırılan Hükümler
Madde 35-İdarelerin ilgili mevzuatlarının bu yönetmeliğe aykırı
hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde 36-Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 37-Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
Örnek:1
GEÇİCİ KABUL TEKLİF BELGESİ
1-İşin Cinsi
2-Müteahhidin Adı
3-Sözleşme Tarihi
4-Keşif Bedeli
5-Eksiltme İndirimi
6-İhale Bedeli
7-“Varsa” Keşif Artışı/Eksilişi
8-Sözleşmeye Göre İş Süresi
(takvim günü adedi)
9-Sözleşmeye Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
10-“Varsa” Süre Uzatımları
11-Uzatılmış Sürelere Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
12-İşin Bitirildiği Tarih
....................... nın talimatı üzerine müteahhit .................
tarafından yapılıp bitirilen yukarıda yazılı işin ..................
tarihinde tarafımızdan/tarafımdan yapılan ön incelemesi sonunda
sözleşmesine uygun olarak tamamlandığı ve işin geçici kabul için
gereğinin yapılmasını arz ederim/ederiz.
Görevli veya Görevlilerin : Tarih:.......................
Adı Soyadı ve İmzaları :
Görev Unvanları :
Örnek: 2
GEÇİCİ KABUL TUTANAĞI
1-İşin Cinsi
2-Müteahhidin Adı
3-Sözleşme Tarihi
4-Keşif Bedeli
5-Eksiltme İndirimi
6-İhale Bedeli
7-“Varsa” Keşif Artışı/Eksilişi
8-Sözleşmeye Göre İş Süresi
(takvim günü adedi)
9-Sözleşmeye Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
10-“Varsa” Süre Uzatımları
11-Uzatılmış Sürelere Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
12-İşin Bitirildiği Tarih
.................... ile müteahhit ................................
arasında akdedilmiş olan sözleşme gereğince yapılan işin bu işe
ait GEÇİCİ KABUL TEKLİF BELGESİNDE de görüleceği üzere ön incelenmesi
yapılmış ve .......................... tarih makam onayı ile seçilen
ve ................................................. dan oluşan
GEÇİCİ KABUL HEYETİMİZ, Müteahhit ......................................
da hazır olduğu halde ............................ tarihleri arasında
iş yerine giderek müteahhit tarafından yapılmış işleri geçici
kabul bakımından incelemiş ve aşağıda yazılı hususları tespit
etmiştir.
Yapılan işin sözleşme ve eklerine uygun olduğu ve kabule engel
olabilecek eksik, kusur ve arızalar bulunmadığı görülmüştür. ANCAK(1)
......................................................................
............................................................................................................................................
SONUÇ: Geçici kabul bakımından muayene ve inceleme işlemlerinin
yapılması görevi heyetimize tebliğ edilmiş bulunan söz konusu
işin, yukarıda belirtilen (varsa ayrıntıları veya gerekçeleri
ekli sayfalarda sayılan ve gösterilen) kayıtlarla ve bitim tarihi
de ............................ olarak itibar edilmek üzere geçici
kabulünün yapılması heyetimizce uygun görülmüş ve ................
makamının onayına sunulmak üzere iş bu geçici kabul tutanağı beş
nüsha olarak düzenlenmiştir.
Tarih:.../.../1999...
Kabul Heyeti Üyeleri :...............................
Memuriyet ve Unvanları: :................................
Adları Soyadları ve İmzaları :................................
Kabul tutanağı ........................ tarihinde tasdik olundu.
Yetkili tasdik makamının imzası.
Buraya kabul heyetinin düşünceleri ile varsa kusur ve noksanları
kaç sayfada yazılıp toplandığı, kaç maddeden ibaret olduğu tamamlanması
gerekli olan kusur ve noksanların giderilme bedelleri toplamı
ve varsa ayrıca kesilecek olan para toplamı yazılacaktır.
NOT:
1-Tamamlanması gerekli olan ve maddeler halinde gösterilen kusur
ve noksanların tamamlanması için bunları giderilme bedelleri her
maddenin altında mutlaka gösterilecektir.
2- Noksan ve kusurların tamamlanması için verilecek süreler de
ayrı bir maddede toplanmalıdır.
3-Kusur ve noksanları belirleyen bütün sayfalar kabul heyeti
üyelerince aynı tarihte imzalanır.
4-Ayrıca kesilecek para varsa, gerekçesi ve kesilecek miktar
noksan ve kusurlu iş kaleminin altına yazılır.
Örnek :3
KESİN KABUL TEKLİF BELGESİ
1-İşin Cinsi
2-Müteahhidin Adı
3-Sözleşme Tarihi
4-Keşif Bedeli
5-Eksiltme İndirimi
6-İhale Bedeli
7-“Varsa” Keşif Artışı/Eksilişi
8-Sözleşmeye Göre İş Süresi
(takvim günü adedi)
9-Sözleşmeye Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
10-Süre Uzatımları
Varsa Geçici Kabulden önce verilmiş olanlar.
Varsa Geçici Kabulden sonra verilmiş olanlar
11-Uzatılmış Sürelere Göre İşin Bitirilmesi Gereken tarih
12-İşin Bitirildiği Tarih
13-Geçici Kabulün İtibar Edildiği Tarih
14-Sözleşmeye Göre İşin Tamamlanmasından Kesin Kabule Kadar Olan
Teminat Süresi
15-Onanmış İkinci Keşif Tutarı
a)Sözleşme fiyatlarına göre
b)Verilmiş fiyat farkları
Müteahhit ......................................... tarafından
yapılan ve .......................... tarihinde kesin kabul zamanı
gelen yukarıda yazılı işin .......................... tarihinde
yapılan muayenesinde, sözleşmesine ve eklerine uygun olarak ve
(varsa ) geçici kabulde gösterilen noksanlarında tamamlandığı
ve kesin kabulün yapılabilecek halde bulunduğu anlaşılmıştır.
Kesin kabulü yapacak heyetin tayinini arz ederim.
Görevli Veya Görevlilerin tarih:............................
Adı Soyadı Ve İmzaları
Görev Unvanları
Örnek: 4
KESİN KABUL TUTANAĞI
1-İşin Cinsi
2-Müteahhidin Adı
3-Sözleşme Tarihi
4-Keşif Bedeli
5-Eksiltme İndirimi
6-İhale Bedeli
7-“Varsa” Keşif Artışı/Eksilişi
8-Sözleşmeye Göre İş Süresi
(takvim günü adedi)
9-Sözleşmeye Göre İşin Bitirilmesi Gereken Tarih
10-Süre Uzatımları
Varsa Geçici Kabulden önce verilmiş olanlar.
Varsa Geçici Kabulden sonra verilmiş olanlar
11-Uzatılmış Sürelere Göre İşin Bitirilmesi Gereken tarih
12-İşin Bitirildiği Tarih
13-Geçici Kabulün İtibar Edildiği Tarih
14-Sözleşmeye Göre İşin Tamamlanmasından Kesin Kabule Kadar Olan
Teminat Süresi
15-Onanmış İkinci Keşif Tutarı
a)Sözleşme fiyatlarına göre
b)Verilmiş fiyat farkları
............................ ile müteahhit ..................................
arasında akdedilmiş olan sözleşme gereğince yapılan yukarıda yazılı
işin kesin kabul muayenesini yapmak üzere ...................
gün ve ................... sayılı onayla kurulan ve ..................................
dan oluşan heyetimiz, müteahhit ................................
da hazır olduğu halde ...................................... tarihleri
arasında iş yerine giderek müteahhit tarafından yapılmış işleri
kesin kabul bakımından incelemiş ve aşağıda yazılı hususları tespit
etmiştir:
Yapılan işin sözleşme ve eklerine uygun olduğu, geçici kabulde
tespit edilen noksanlarının tamamlandığı ve teminat süresinde
iyi bir halde korunduğu ve işin kesin kabule engel olabilecek
eksik, kusur ve arızalarının bulunmadığı görülmüştür.
ANCAK(1).................................................................................................
SONUÇ: Kesin kabul bakımından incelenerek muayenesi görevi heyetimize
verilmiş olan işin yukarıda belirtilen (vara, ayrıntıları veya
gerekçeleri ekli sayfalarda sayılan ve gösterilen) kayıtlarla
kesin kabulün yapılması heyetimizce uygun görülmüş ve ...............................
yetkili makamın onayına sunulmak üzere bu kesin kabul tutanağı
beş nüsha olarak düzenlenmiştir.
KABUL HEYETİ ÜYELERİNİN Tarih:.......................
Adı Soyadı ve İmzaları Görev Unvanları
Kabul tutanağı ......................... tarihinde tasdik olundu
yetkili tasdik makamının imzası.
(1) Buraya kabul heyetinin düşünceleri ile varsa kusur ve noksanları
kaç sahifede yazılıp toplandığı, kaç maddeden ibaret olduğu tamamlanması
gerekli olan kusur ve noksanların giderilme bedelleri toplamı
ve varsa ayrıca kesilecek olan para toplamı yazılacaktır.
NOT :
Varsa kusur ve noksanların belirleyen bütün sayfalar kabul heyeti
üyelerince aynı tarihli olarak imzalanır.
Varsa kusur ve noksanların tamamlanması için bunların giderilme
bedelleri ile tanımlanması için verilecek süreler her maddenin
altında yazılacak ve maddelerin altında varsa ayrıca kesilecek
para toplamı gerekçeli olarak belirtilecektir.
M.E.B. KILIK VE KIYAFET YÖNETMELİĞİ
Kamu kurumlarında çalışan personelin kılık ve kıyafetlerini
nasıl olması gerektiği; 25.10.1982 tarih 17849 Sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Çalışan Personelin Kılık
ve Kıyafetine Dair Yönetmelik”te, okullarımızda çalışan personel
ve öğrencilerin kılık kıyafetleri ise 01.02.982 tarih ve 2105
Sayılı Tebliğler Dergisi ve 31.01.1983 tarih ve 2131 Sayılı Tebliğler
Dergisinde yayımlanmış olan “Millî Eğitim Bakanlığı İle Diğer
Bakanlıklara Bağlı Okullardaki Görevlilerle Öğrencilerin Kılık
Kıyafetine İlişkin Yönetmelik “de belirlenmiştir.
Bu Yönetmeliklerde belirlenen esaslara göre; öğretmen, personel
ve öğrencilerin kılık ve kıyafetleri aşağıda açıklanan şekilde
olması gerekmektedir.
Kadınlar: Elbiseler temiz, düzgün, ütülü, sade; ayakkabılar
veya çizmeler sade ve normal topuklu, boyalı; görev mahallinde
baş daima açık, saçlar düzgün taranmış veya toplanmış; tırnaklar
normal kesilmiş olur. Ancak bazı hizmetler için özel iş kıyafeti
varsa görev sırasında kurum amirinin izniyle bu kıyafet kullanılır.
Pantolon, kolsuz ve çok açık yakalı gömlek, bluz veya elbise
giyilmez. Etek boyu dizden yukarı yırtmaçlı olmaz. Terlik tipi
(sandalet) ayakkabı giyilmez.
Erkekler: Elbiseler temiz, düzgün, ütülü ve sade; ayakkabılar
kapalı, temiz ve boyalı giyilir. Sandalet veya atkılı ayakkabı
giyilmez. Bina içinde ve görev mahallinde baş daima açık bulundurulur.
Kulak ortasından aşağıda favori bırakılmaz. Saçlar kulağı kapatmayacak
biçimde ve normal duruşta enseden gömlek yakasını aşmayacak şekilde
uzatılabilir, temiz, bakımlı ve taranmış olur. Her gün sakal tıraşı
olunur ve sakal bırakılmaz. Bıyık tabii olarak bırakılır, uzunluğu
üst dudak boyunu geçmez, üstten alınmaz, yandan üst dudak hizasında
olur, alt uçları dudak hizasında kesilir. Kravat takılır, kravatı
örtecek şekilde balıkçı yaka veya benzeri süveterler giyilmez.
Hizmet gereğine uygun olarak verilmişse tek tip elbise giyilir.
Bina içinde ceketsiz, gömleksiz, kravatsız ve çorapsız dolaşılmaz.
Kız Öğrenciler: Okulca seçilen bir renkte vücut hatlarını belli
etmeyecek bir şekilde, yırtmaçsız, kolsuz ve diz kapağını örtecek
boyda forma giyerler. Bu formanın altında mevsimin özelliklerine
göre forma ile uyum sağlayacak şekilde, kapalı yakalı, uzun veya
yarım kollu bluz veya kazak giyerler. Okul içinde baş açık, saçlar
temiz ve düzgün taranmış olup, uzun olması halinde örülür veya
arkaya toplanarak bağlanır. Makyaj yapılmaz, kaşlar alınmaz, tırnak
uzatılmaz ve cilalanmaz; yüzük, küpe, kolye, iğne ve bilezik gibi
süs ve ziynet eşyası takılmaz.
Kıyafeti tamamlayıcı türdeki giyeceklerin (ayakkabı,çorap vb.)
tipi, modeli ve rengi okul yönetimi ve okul aile birliğinin görüşleri
alınarak tespit edilir.
Erkek Öğrenciler: Ceket, gömlek ve pantolon giyerler, kravat
takarlar. Okul yönetimince uygun görülmesi halinde, sıcak mevsimde
sadece gömlek ve soğuk mevsimde ceket altına kazak giyebilirler.
Okul içinde baş açık, saçlar kısa, ve temiz olur, ense düz ve
açık olup, favori, sakal ve bıyık bırakılmaz. Zincir, kolye, yüzük
vb. ziynet eşyası takılmaz.
Kız ve Erkek Öğrenciler:
1. Atölye, işlik, laboratuvar ve işyerlerinde önlük veya tulum
giyerler.
2. Beden Eğitimi derslerinde, spor faaliyetlerinde okul yönetiminin
uygun göreceği kıyafeti giyerler.
3. İmam - Hatip Liselerinde kız öğrenciler yalnız Kuran-ı Kerim
ders saatlerinde başlarını örtebilirler.
Kamu kuruluşlarında görevli memur, sözleşmeli personel, geçici
personel ile hizmetliler ve işçilerin giyiminde; sadelik, temizlik
ve hizmete uygunluk esastır.
Sağlık birimi, şantiye, arazi, atölye, maden ve benzeri yerlerde
çalışanların işin ve yerin özelliğine göre giyim eşyasının tipi,
modeli ve rengi ilgili kurumca tespit edilir.
Sağlık özrü bulunan ve bunun doktor raporuyla belgelendiren
personelin giyimleri ve özürleri mevsim şartlarına uygun olarak
belirlenir.
Okullarda görevli; yönetici, öğretmen, memur, sözleşmeli personel,
geçici personel, hizmetli ve işçiler, görev yaptıkları yerin veya
mezun oldukları okulların rozetleri ile hükümetçe özel günler
için çıkarılan rozetler (Atatürk’ün Doğumunun 100. Yılı gibi),
dışında, rozet, işaret, nişan ve benzeri şeyler takamaz. Öğrenciler
öğrenim gördükleri okulların rozetleri dışında; rozet, işaret,
nişan ve benzeri şeyler takamaz.
15 Mayıs - 15 Eylül tarihleri arasında mülkî idare amirleri
tarafından belirlenen yaz kıyafeti uygulanır. Resmî kutlama törenlerine
koyu renk takım elbise ile katılınır.
Her türlü resmî belgelere yapıştırılacak fotoğraflar, Kılık
Kıyafet Yönetmeliğine uygun olmalıdır.
Bu Yönetmelikte belirtilen esaslara aykırı hareket eden personele,
Devlet Memurları Kanunu’nun 125’inci maddeleri hükümleri uygulanır.
Öğrencilere ise, Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları
Ödül ve Disiplin Yönetmeliği esasları uygulanır.
MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞINA BAĞLI EĞİTİM KURUMLARI
YÖNETİCİLERİNİN ATAMA ve YER DEĞİŞTİRMELERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
(Bu Yönetmelik 23 Eylül 1998 tarih ve 23 472 sayılı Resmi Gazete
ile Kasım 1998 tarih ve 2494 sayılı Tebliğler Dergisi’nde yayımlanmıştır.)
(30 Kasım 2000 tarih , 24246 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
değişiklikler ilave edilmiştir.)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Temel
İlkeler
Amaç
Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı; Milli Eğitim Bakanlığına bağlı
her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumları yöneticilerinin
atama, değerlendirme ve yer değiştirme esaslarını hizmet gerekleri,
kariyer, liyakat, sicil, kıdem, sınav, görev tanımları ve benzeri
ölçütleri dikkate alarak düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2- Bu Yönetmelik, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı her derece
ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumları yöneticileri ile bu
görevlere atanacaklara ilişkin esas ve usulleri kapsar.
Dayanak
Madde 3- Bu Yönetmelik, 30/4/1992 tarihli ve 3797 sayılı Millî
Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun değişik
56’ncı maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen;
Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,
Bakan: Millî Eğitim Bakanını,
Eğitim Kurumu: Millî Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki
örgün ve yaygın eğitim okul ve kurumlarını,
Özel Eğitim Kurumu: Özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ve
öğretim gördüğü özel eğitim okul ve kurumlarını,
Yönetici: Her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında
müdür, müdür başyardımcısı ve müdür yardımcısı görevlerinde bulunanları,
Seçme Sınavı: Kurum müdürlüğüne atanacaklar için düzenlenecek
hizmet içi eğitime katılacakların seçimi amacıyla yapılan sınavı,
Değerlendirme Sınavı: Görevin gerektirdiği hizmet içi eğitim sonunda
adayların başarılarının ölçülmesi bakımından yapılan sınavı,
Görev Tanımı: Yöneticilik görevinde yerine getirilecek görevleri,
görevlendirilecek personelde aranacak eğitim, deneyim ve beceriler
ile çalışma koşullarının belirlendiği belgeyi,
Yıl: Bir takvim yılı esasına göre geçen süreyi,
Ölçme, Değerlendirme ve Yerleştirme Merkezi: Merkezi sistemle
özel ve resmi sınavları yapmak ve değerlendirmek üzere Eğitim
Teknolojileri Genel Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan merkezi,
Atama: Bakanlığa bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim
kurumları yöneticilik-lerine, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
değişik 88 inci maddesi uyarınca ikinci görev kapsamında yapılan
görevlendirmeyi,
ifade eder.
Temel İlkeler
Madde 5- Bu Yönetmeliğin temel ilkeleri şunlardır:
a) Kurumsal etkinlik ve verimlilik ile birlikte personelde yöneticilik
bilgi formasyonu, göreve bağlılık, iş doyumu ve yüksek moral sağlamak,
b) Atama, yükselme ve yer değiştirmelerde görev tanımına uygunluk,
kariyer, liyakat, sicil, meslek içi eğitim ve kıdemi gözetmek,
c) Yöneticilikte kariyer imkânı sağlamak ve geliştirmek,
d) Görev öncesi hazırlık eğitimi vermek,
e) Personel değerlendirmesini tarafsızlık, güvenirlik, geçerlik
ve açıklık ilkelerine göre yapmak.
İKİNCİ BÖLÜM
Yönetim Kademeleri ve Yönetici Olarak
Atanacaklarda Aranacak Koşullar
Yönetim Kademeleri
Madde 6- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurumların yönetim kademeleri:
a) Birinci kademe: Kurum müdür yardımcısı,
b) İkinci kademe: Kurum müdür başyardımcısı, (C) tipi kurum müdürü,
c) Üçüncü kademe: (B) tipi kurum müdürü,
d) Dördüncü kademe: (A) tipi kurum müdürü.
Bakanlık merkez, taşra ve yurt dışı teşkilatı yönetim görevlerinde
şube müdürü, eğitim ataşe yardımcısı ve daha üst yönetim kademeleri
ile müfettişlik ve Bakanlığa bağlı olarak faaliyet gösteren yüksek
öğretim kurumları müdürlüğünde geçirilen hizmet süreleri dördüncü
kademe yöneticiliğinde; ilçe eğitim müdürlüğü ve ilköğretim müdürlüğü
ile uzmanlıkta geçirilen süreler üçüncü kademe yöneticiliğinde;
ilçe eğitim müdür yardımcılığı ve ilköğretim müdür yardımcılığında
geçirilen hizmet süreleri ile Genel İdare Hizmetleri Sınıfında
4 ve daha yukarı dereceli şef kadrolarında geçirilen süreler ikinci
kademe yöneticiliğinde; Genel İdare Hizmetleri Sınıfında 5 ve
daha aşağı dereceli şef kadrolarında geçirilen süreler ile örgün
ve yaygın eğitim kurumlarında bölüm, atölye ve laboratuvar şefliğinde
geçen hizmet süreleri birinci kademe yöneticiliğinde; özel öğretim
okulları yöneticiliklerinde geçirilen hizmet süreleri ise bu Yönetmelik
kapsamındaki dengi yönetim kademeleri yöneticiliğinde geçmiş sayılır."
Yönetici Olarak Atanacaklarda Aranacak Genel
Koşullar
Madde 7- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurumların yöneticiliklerine
yapılacak atamalarda, adaylarda aranacak genel koşullar şunlardır:
a) Yüksek öğrenim görmüş olmak,
b) Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfında olmak veya bu sınıfta
görev alacaklarda aranan nitelikleri taşımak,
c) Atanacağı kuruma branşı itibariyle öğretmen olarak atanabilecek
nitelikte olmak,
d) Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfında adaylığı kalkmış olmak,
e) Memuriyete engel olacak derecede olmasa dahi (taksirli suçlar
hariç)hapis cezasına mahkum edilmemiş ve son beş yıllık hizmet
süresi içinde aylıktan kesme veya maaş kesimi cezasından daha
ağır disiplin cezası almamış ya da bu süre içinde idari görevi
adli veya idari
soruşturma sonucu üzerinden alınmamış olmak,
f) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı olmamak kaydı ile kurumların
özel mevzuatın-da belirtilen koşulları taşımak,
g) Son üç yıllık sicil notu ortalaması iyi dereceden aşağı olmamak,
h)Öğretmenler için zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülen yerler
dışındaki kurum yöneticiliklerine atanacaklar için ilgili mevzuatına
göre zorunlu çalışma yükümlülüğünü tamamlamış ya da bu yükümlükten
muaf sayılmış olmak,
ı) Atanmak istediği kurum türü ile ilgili hizmet içi eğitim programına
katılmak,
j) Görev tanımında belirtilen nitelikleri taşımak."
Ancak, halk eğitim merkez yöneticiliklerine yapılacak atamalarda
(c)bendinde, taşra teşkilatı olup doğrudan merkez teşkilatına
bağlı olarak hizmet veren eğitim kurumları yöneticiliklerine yapılacak
atamalarda ise (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen koşullar
aranmaz."
Müdür Olarak Atanacaklarda Aranacak Özel
Koşullar
Madde 8- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurumlara müdür olarak atanacakların;
değerlendirme sınavında başarılı olanlar arasından seçilmesi esastır.Değerlendirme
sınavı sonucunda, (C) tipi kurum müdürlüğü için en az 70, (B)
tipi kurum müdürlüğü için en az 75, (A) tipi kurum müdürlüğü için
en az 80 puan almış olmak yanında ayrıca;
a) Mesleki ve teknik öğretim kurumları dışında kalan döner sermayesi
ve/veya yatılısı/pansiyonu bulunan eğitim kurumu müdürlüklerine
atanacakların daha önce bu özellikleri taşıyan bir eğitim kurumunda
en az iki yıl müdür yardımcılığı veya en az bir yıl müdür başyardımcılığı
yapmış olması (Bu koşulu taşıyan aday bulunmaması halinde döner
sermaye, yatılılık/pansiyon mevzuatı ile ilgili olarak en az 60
saat süreli hizmet içi eğitim görmüş olmak yeterli görülür.),
b) Fen liseleri ile Anadolu statülü eğitim kurumlarının müdürlüklerine
atanacakların, bu kurumlarda en az bir yıl müdür başyardımcılığı
veya iki yıl müdür yardımcılığı yapması ya da bu eğitim kurumlarına
sınavla atanmış olmak kaydıyla en az üç yıl öğretmen olarak çalışmış
ve bu süre içinde iyi derecede başarılı olması,
c) Özel eğitim kurumu müdürlüklerine atanacakların, özel eğitim
programlarından birini lisans düzeyinde tamamlamış ve yöneticiliğine
aday olduğu kurumun alanında en az üç yıl çalışmış veya öğretmen
yetiştiren bir yükseköğretim programını tamamlamış ve yöneticiliğine
aday olduğu kurumun alanında en az beş yıl çalışmış olması,
d) Rehberlik ve araştırma merkezi müdürlüklerine atanacakların,
örgün eğitim kurumlarında en az beş yıl rehber öğretmen olarak
çalışmış olması,
e) Görme Engelliler Basımevi ve Akşam Sanat Okulu Müdürlüğüne
atanacakların, görme engelliler kurumlarında en az beş yıl görev
yapmış olması ve Braille yazıyı bilmesi,
f) Bünyesinde atölye veya atölye ve laboratuar bulunan mesleki
ve teknik öğretim kurumlarının müdürlüklerine atanacakların, branşları
itibarıyla atölye veya laboratuar öğretmeni olup müdür başyardımcısı
olarak en az bir yıl ya da müdür yardımcılığı, bölüm, atölye veya
laboratuar şefliği görevlerinden birinde en az iki yıl görev yapmış
olması,
g) Yukarıda belirtilenlerin dışında kalan (A) tipi kurum müdürlüğüne
atanacakların müdür başyardımcılığı veya müdür yardımcılığında
en az bir yıl görev yapmış olması,özel başvuru koşulu olarak aranır.
Boş bulunan (C) tipi kurum müdürlüklerine, ilk ve Bakanlıkça yapılan
ikinci duyuru ve değerlendirme sonuçlarına göre uygun adayın bulunamaması
ve yönetici adayı veri tabanında yer alan adaylar arasından da
atama yapılamaması halinde; bu maddenin ikinci
fıkrasında düzenlenen koşullar aranmadan en az bir yıl müdür yardımcılığı,
bölüm, atölye veya laboratuar şefliği yapma, ilgili değerlendirme
komisyonunca yapılacak değerlendirmeye aday olarak saptanma ve
o kurum türüne göre katılacağı hizmet içi eğitim sonunda
yapılan değerlendirme sınavında başarılı olma koşulu aranır."
Müdür Başyardımcısı ve Müdür Yardımcısı Olarak Atanacaklarda Aranacak
Özel Koşullar
Madde 9- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurumlara, değerlendirme sınavında
başarılı olanlara öncelik verilmek kaydıyla, müdür başyardımcısı
olarak atanacaklarda birinci kademe yöneticiliğinde en az iki
yıl görev yapmış olmak, müdür yardımcısı olarak atanacaklarda
da
öğretmenlikte adaylığı kaldırılmış olmak özel koşul olarak aranır.
Müdür başyardımcılığı için aranan koşulları taşıyan aday bulunamaması
durumunda müdür yardımcılığı için aranan koşulları taşımak yeterli
görülür.
Yönetici Olarak Atanacaklarda Dikkate Alınacak Tercih Nedenleri
Madde 10- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurumların yöneticiliklerine
atanacak adaylarda değerlendirme puanının eşitliğinde öncelik
sırasına göre dikkate alınacak tercih nedenleri şunlardır:
a) Lisans üstü düzeyde öğrenim görmüş olmak (Tercih sıralaması
eğitim yönetimi, kamu yönetimi ve diğer alanlar şeklinde yapılır.),
b) Lisans düzeyinde öğrenim görmüş olmak,
c) Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavında
en az (C)
düzeyinde başarılı olmak,
d) Yönetim alanında en az 120 saat süreli kurs görmüş olmak,
e) Takdirname veya aylıkla ödüllendirilmiş olmak,
f) Eğitim, öğretim, yönetim, işletmecilik veya mesleği ile ilgili
diğer alanlarda yayımlanmış eseri bulunmak,
g) Meslekteki hizmet süresi fazla olmak.
Eğitim araçları ve donatım merkezleri yöneticilikleri için birinci
fıkrada belirtilen tercih nedenlerinin yanı sıra branşı fizik,
kimya, biyoloji, fen bilgisi, iş eğitimi (iş ve teknik), atölye
ve meslek dersleri öğretmenliği olmak.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Seçme Sınavı
Seçme Sınavı İçin, Duyuru ve Başvuru
Madde 11- Seçme sınavı için Personel Genel müdürlüğünün önerisi
üzerine Seçme sınav Komisyonunun uygun göreceği zamanlarda ülke
genelinde duyuru yapılır. Seçme sınavına bu Yönetmeliğin 7 inci
maddesinde belirtilen genel koşulları taşıyan ve öğretmenlik mesleğinde
en az beş yıl hizmeti olanlar Seçme Sınavı Başvuru Formu EK-1
ile il veya ilçe millî eğitim müdürlüklerine başvuruda bulunurlar.
Bu başvurular üzerine ilgililerin durumları sicil dosyalarının
tutulmakta olduğu birimlerce incelenir. Gerekli koşulları taşıyanların
başvuruları kabul edilir. Koşulları taşımadığı belirlenenlerin
başvuruları işleme alınmaz. Seçme sınavına katılması uygun görülenlere;
Ölçme Değerlendirme ve Yerleştirme Merkezince sınavın yeri, zamanı
ve sınavla ilgili diğer hususlar, sınav tarihinden en az on beş
gün önce duyurulur.
Ancak, müdür ihtiyacının karşılanamaması halinde kurumun bağlı
bulunduğu ana hizmet biriminin teklifi üzerine, Seçme Sınavı Komisyonunca
belirlenecek zamanlarda da seçme sınavı duyurusu yapılabilir.
Seçme Sınavı
Madde 12- Bu Yönetmelik kapsamındaki kurum müdürlüklerine atanacaklar
için düzenlenecek olan hizmet içi eğitim programlarına alınacaklar,
seçme sınavı ile belirlenir. Ancak, eğitim yönetimi alanında Lisans
yada lisans üstü öğrenimi veya Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi
Enstitüsü Kamu Yönetimi Lisans Üstü Uzmanlık Programını bitirenlerden
öğretmenlik mesleğinde en az beş yıl hizmeti bulunanlar, seçme
sınavına alınmaksızın tercih ettikleri kurum türüne ilişkin hizmetiçi
eğitim programına alınırlar.
Seçme sınavı, merkezi sistemle çoktan seçmeli test şeklinde,
Bakanlıkça belirlenecek yerlerde Ölçme Değerlendirme ve Yerleştirme
Merkezince yapılır.
Seçme Sınavı Konuları
Madde 13- Seçme sınavı konuları ve puan değerleri şunlardır:
a) Türkçe-Kompozisyon %15,
b) Atatürk İlkeleri ve Türk İnkılâp Tarihi %15,
c) Kamu yönetimi mevzuatı ile ilgili temel bilgiler %15,
d) Milli eğitim mevzuatı, eğitim yönetimi ve eğitim sistemi ile
ilgili temel bilgiler %25,
e) Eğitim kurumlarının türleri itibarıyla görev tanımlarına göre
Seçme Sınavı Komisyonunca belirlenen konular %30.
Sorular, Seçme Sınavı Komisyonunun belirleyeceği ölçütlere göre
Ölçme Değerlen-dirme ve Yerlestirme Merkezi (ÖDYM)'nce hazırlanır."
Seçme Sınavı Komisyonu ve Görevleri
Madde 14- Bakanlık merkezinde, Personel Genel Müdürünün başkanlığında;
Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, İlköğretim Genel Müdürlüğü,
Ortaöğretim Genel Müdürlüğü, Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğünden
birer daire başkanı; mesleki ve teknik öğretime ilişkin genel
müdürlükler arasından, Müsteşar tarafından belirlenecek bir genel
müdürlükten en az daire başkanı düzeyinde bir temsilci ile Hizmetiçi
Eğitim Dairesi Başkanı ve bir hukuk müşavirinden oluşacak Seçme
Sınavı Komisyonu kurulur.
Seçme Sınavı Komisyonunun görevleri şunlardır:
a) Hizmet içi eğitime katılacakların seçme sınavıyla ilgili esas
ve usulleri belirlemek,
b) Seçme sınavı sonuçlarına göre başarı listesi düzenlemek veya
sınav sonuçlarını değerlendiren kurum veya kuruluşça düzenlenmesini
sağlamak,
c) Sınav sonuçlarına yapılacak itirazları inceleyip karara bağlamak.
Komisyonun sekreterya hizmetleri Personel Genel Müdürlüğünce yürütülür.
Seçme Sınavının Değerlendirilmesi
Madde 15- Seçme sınavı 100 tam puan üzerinden değerlendirilir.
Bu sınavda en az 70 puan alanlar başarılı sayılır. Seçme sınavını
kazananlar, başarı listesindeki en yüksek puandan başlayarak bir
program dahilinde hizmetiçi eğitime alınır.
Sınavın değerlendirilmesi, Ölçme Değerlendirme ve Yerleştirme
Merkezince yapılır.
Seçme Sınavının Sonuçları ve Duyurulması
Madde 16- Seçme sınavı sonuçları, sınavı izleyen on beş gün içinde
Bakanlıkta ve il millî eğitim müdürlüklerinde ilan edilir. Ayrıca
adaylara yazılı olarak bildirilir.Seçme sınav sonuçları bie sonraki
seçme sınavı tarihine kadar geçerlidir.
Seçme sınavını kazananlardan hizmet içi eğitime katılacaklara
Hizmetiçi Eğitim Dairesi Başkanlığınca gerekli çağrı yapılır.
Sınav Sonuçlarına İtiraz
Madde 17- Sınav sonuçlarına, ilanını izleyen on gün içinde, bir
dilekçe ile Personel Genel Müdürlüğü kanalı ile itiraz edilebilir.
Bu itirazlar, Seçme Sınavı Komisyonu tarafından en geç on beş
gün içinde incelenir. Sonuç Personel Genel Müdürlüğünce ilgiliye
bildirilir.
Sınav Belgelerinin Saklanması
Madde 18- Seçme sınavlarıyla ilgili belgeler Ölçme Değerlendirme
ve Yerleştirme Merkezince iki yıl süreyle saklanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
|